Przejdź do:

1. 1. Wyzwania sektora publicznego w Polsce
2. 2. Dostępność specjalistów
3. 3. Rekrutacja, wiedza i czas
4. 4. Koszty
5. 5. Jakość i nowoczesne technologie
6. 6. Współpraca IT z sektorem publicznym: win-win

Wyzwania sektora publicznego w Polsce

Sektor publiczny coraz chętniej korzysta z usług outsourcingu IT. Pod koniec roku 2020 pisaliśmy o współpracy IT z sektorem publicznym. Patrzyliśmy wówczas na to zagadnienie przez pryzmat korzyści i szans, jakie taka współpraca niesie dla wyspecjalizowanych firm prywatnych, jak Inetum, oraz zatrudnianych przez nich developerów. Dzięki realizacji projektów dla sektora publicznego możemy spojrzeć na to zagadnienie także z drugiej strony, poddając analizie wyzwania stojące przed sektorem usług publicznych w Polsce w dobie cyfryzacji.

Dostępność specjalistów

Jak powszechnie wiadomo, rynek IT w Polsce od lat boryka się z problemem dostępności wykwalifikowanej kadry IT, wyspecjalizowanej w rozwijaniu oprogramowania, administrowaniu czy zarządzaniu projektami. Według raportu Komisji Europejskiej (DESI 2020) w krajach Unii Europejskiej brakuje 600 000 specjalistów IT, a w samej tylko Polsce – 50 000. Taki stan rzeczy nie ulegnie poprawie ani w 2021 roku, ani w ciągu najbliższych kilku, może nawet kilkunastu lat.

Powodów jest wiele, m.in.:

• Zbyt mała liczba absolwentów uczelni technicznych w stosunku do potrzeb rynku
• Szybszy niż w innych państwach Unii Europejskiej przyrost stanowisk w branży IT
• Coraz większe zapotrzebowanie na kompetencje programistów na poziomie senior
• Wciąż niewielki udział kobiet w rynku IT – w Polsce w branży IT zatrudnione jest 0,9% kobiet

Doskonałym wyjściem w takiej sytuacji, a zarazem rozsądnym pomysłem, jest skorzystanie z usług wyspecjalizowanych w leasingu pracowniczym firm, które oprócz odpowiedniego doświadczenia i know-how dysponują także niezbędną kadrą i kompetencjami. Henry Ford, uważany obecnie za prekursora idei outsourcingu, już w 1923 r. powiedział, że: „Jeśli jest coś, czego nie potrafimy zrobić wydajniej, taniej i lepiej niż nasi konkurenci, nie ma sensu, żebyśmy to robili; powinniśmy zatrudnić do wykonania tej pracy kogoś, kto zrobi to lepiej niż my”. Dodatkowym atutem skorzystania z usług dostawców IT jest dostęp do bazy kandydatów, którą każdy z wyspecjalizowanych w outsourcingu podmiotów posiada i aktualizuje. Doświadczeni programiści wykonawców z reguły dostępni są w zdecydowanie krótszym czasie aniżeli ci pochodzący z rekrutacji stałej. Często nawet mogą podjąć się realizacji projektów ad hoc.

Rekrutacja, wiedza i czas

Zrekrutowanie jednego czy dwóch doświadczonych programistów w obecnych realiach może przysporzyć wielu trudności nawet wyspecjalizowanym firmom. Według dostępnych w sieci danych, w zależności od źródła, czas potrzebny na pozyskanie specjalisty IT to średnio 35-42 dni. Łatwo się więc domyślić, że znalezienie na rynku pracy kilku, kilkunastu czy wręcz kilkudziesięciu specjalistów IT w jednym czasie, zainteresowanie ich dużym projektem, a następnie skłonienie wszystkich do działania w ramach zatrudnienia przez podmioty sektora publicznego jest zadaniem niemożliwym do wykonania. Często z racji charakteru przedsięwzięcia i jego strategicznego znaczenia dla różnych sektorów gospodarki czas realizacji zadania ma niebagatelne znaczenie. W tym także przypadku rozsądnym rozwiązaniem wydaje się skorzystanie ze sprawdzonych zasobów kompetencyjnych wykonawców, którzy dysponują doświadczeniem, wiedzą i są w stanie dostarczyć kompetencje w czasie, kiedy są potrzebne.

Koszty

Koszty administracji publicznej nie są małe. W celu optymalizacji wykorzystania publicznych środków powstała ustawa Prawo zamówień publicznych. Reguluje i standaryzuje ona kwestie prowadzenia przetargów, zapewnia możliwie największą transparentność, ale jest też druga strona medalu – ustawa nakłada na organizatora określone z góry maksymalne kwoty, jakie może on przeznaczyć na wykonanie konkretnej usługi.

Wprowadzenie takiego „sufitu opłacalności” z jednej strony zmniejsza w pewnym zakresie konkurencyjność postępowania, eliminując doświadczone podmioty, które gwarantują najwyższą jakość i terminowość wykonania projektu przy dużej marżowości. Z drugiej strony jednak powoduje to, iż do przetargów chętnie podchodzą mniejsze podmioty prywatne, które mogą pozwolić sobie na pracę na mniejszych marżach i tym samym zmniejszyć koszty leasingu pracowniczego. Jednak w przypadku zatrudniania małych dostawców dysponujących niewielką bazą kandydatów firmy sektora publicznego muszą liczyć się z ryzykiem nieobsadzenia wszystkich wakatów. Problemem może być też jakość dostarczanych usług lub niewystarczające kompetencje.

Wyzwaniem dla sektora publicznego jest więc optymalizacja kosztów i jednocześnie znalezienie sprawdzonych dostawców, świadczących wysokiej jakości usługi. Odpowiedzią na te potrzeby jest nawiązywanie współpracy z zewnętrznymi dostawcami IT, którzy dysponują odpowiednią bazą sprawdzonych kandydatów, a jakość realizowanych przez nich projektów ma potwierdzenie w referencjach udzielanych przez ich klientów.

Jakość i nowoczesne technologie

Ostatnim, ale nie mniej ważnym elementem, jest jakość. Przez wiele lat pokutował mit, iż w sektorze publicznym wykorzystuje się stare, nieperspektywiczne technologie, a dodatkowo dostarcza się słabą jakość rozwiązań. Jak jest dzisiaj? Sądząc po realizowanych przez nas projektach, trend ten się odwrócił. Obecnie podmioty publiczne prowadzą liczne innowacyjne projekty IT, które korzystają z najnowszych dostępnych technologii i metodyk pracy, takich jak Agile. Często projekty te stają się kołem zamachowym innych sektorów gospodarki, dlatego jakość kodu pisanego przez programistów oraz ich kompetencje są bardzo ważne. Mikroserwisy, chmura, Spring Boot, Java 8 czy Docker to tylko kilka przykładów technologii z realizowanych przez nas projektów.  

Wyzwaniem dla sektora publicznego jest zatem zbudowanie w krótkim czasie zespołu składającego się ze specjalistów z długoletnim doświadczeniem i niezbędnymi umiejętnościami, którzy dodatkowo byliby dostępni w rozsądnej cenie i z gwarancją realizacji projektu w wysokiej jakości. Także i tutaj remedium jest skorzystanie z zasobów profesjonalnych podmiotów obecnych na polskim rynku.

Współpraca IT z sektorem publicznym: win-win

Projekty IT prowadzone w sektorze publicznym to sytuacja „win-win”. Tutaj zarówno wykonawcy, jak i sami zlecający są beneficjentami zalet płynących z outsourcingu. Prywatni dostawcy IT zyskują długoterminowe, pewne zlecenia oraz stabilność finansowania. Sektor publiczny ogranicza natomiast znacznie koszty i ryzyko związane z niedostarczeniem projektu na czas i tym samym, pośrednio, z  opóźnieniem rozwoju ważnych sektorów gospodarki.

Przejdź do:

1. 1. Jak Covid-19 wstrząsnął ekonomią współdzielenia?
2. 2. Ekonomia współdzielenia: mieć ciastko czy zjeść ciastko?
3. 3. Sharing economy: jaki jest nowy konsument?
4. 4. Giganci ekonomii współdzielenia vs Covid-19
5. 5. Idzie nowe: usługi i modele biznesowe 2020
6. 6. Ekonomia współdzielenia – perspektywy w 2021 r.
7. 7. Talent sharing – największe korzyści
8. 8. Ekonomia współdzielenia – podsumowanie

Jak Covid-19 wstrząsnął ekonomią współdzielenia?

Jeszcze na początku 2020 r. wydawało się, że nic nie zatrzyma postępującej „uberyzacji”, a zmiany na rynku usług zmierzały wyraźnie w kierunku ekonomii współdzielenia. Jednak pandemia Covid-19 wpłynęła także na model gospodarki opartej na współdzieleniu (Sharing Economy), z którego coraz chętniej korzystały firmy w Polsce i na świecie. Wbrew jednak obawom, że pandemia oznacza koniec ekonomii opartej na dostępności, pojawiły się nowe usługi w tym modelu, a postępująca digitalizacja i potrzeba dostępu do talentów IT sprawia, że wiele firm przekonuje się do modelu Open Talent Economy. Przyjrzyjmy się, jak firmy korzystają z nowych możliwości i co nowego może przynieść 2021 rok.

Ekonomia współdzielenia: mieć ciastko czy zjeść ciastko?

Zacznijmy jednak od tego, czym jest ekonomia współdzielenia (też: ang. sharing economy, ekonomia dostępu, ekonomia współpracy) Definicja określa ją jako zjawisko, które „bazuje na skłonności ludzi do współpracy, pomagania innym i dzielenia się swoim czasem oraz zasobami, które jest odwzajemniane w różny sposób materialny i pozamaterialny”. O gospodarce opartej na współdzieleniu mówi się jako o prawdziwej rewolucji. Jej idea jest prosta: każdy może zyskać dostęp do wybranych zasobów czy dóbr „na zawołanie”.

Popularność tego typu usług tkwi w sprytnym wykorzystaniu technologii. Wystarczy dostęp do sieci i za pomocą dedykowanych platform czy aplikacji zyskujemy możliwość skorzystania z usług bez potrzeby fizycznego posiadania zasobów. W tym kontekście model oparty na współdzieleniu pozwala jednocześnie mieć ciastko i zjeść ciastko. Do najbardziej znanych przykładów firm bazujących na Sharing Economy należą Uber i Airbnb. Na pierwszej platformie osoby prywatne współdzielą usługi transportowe, a na drugiej należące do nich miejsca noclegowe – mieszkania, apartamenty, domy. Inne znane przykłady obecnych na rynku firm opartych na modelu współdzielenia to także Spotify oraz BlaBlaCar.

Sharing economy: jaki jest nowy konsument?

Korzyści modelu usługowego opartego na ekonomii współdzielenia docenia szczególnie młode pokolenie tzw. prosumentów. Dla tej grupy osób możliwość łatwego dostępu do interesujących zasobów oznacza wygodę, pozwala oszczędzić czas, a wszystko w sposób przyjazny dla portfela. Nowy konsument jest bardziej zainteresowany dostępem do usług i zasobów niż ich posiadaniem.

Giganci ekonomii współdzielenia vs Covid-19

Ekonomia współdzielenia opiera się na takich filarach, jak zaufanie, budowanie i pogłębianie relacji oraz współuczestnictwo zainteresowanych stron. Kryzys i sytuacja niepewności, jakie w 2020 roku zgotowała pandemia, wystawił te wartości na próbę. Ludzie zaczęli ograniczać interakcje z innymi osobami, przestali się przemieszczać, a zatem także wynajmować miejsca noclegowe w różnych krajach na świecie. Podobnie sytuacja wygląda z mieszkaniami dla pracowników czy studentów w wielu dużych polskich miastach.

Turystyka, gastronomia i komunikacja to jedne z branż, które najdotkliwiej odczuły skutki kryzysu wywołanego pandemią i które wcześniej aktywnie korzystały z dobrodziejstw ekonomii współdzielenia. W pierwszym kwartale 2020 roku giganci tacy jak Uber i Airbnb byli zmuszeni zwolnić niemal 25% pracowników, a z powodu restrykcji i względów bezpieczeństwa znacznie mniej osób decydowało się na korzystanie z usług gastronomicznych w lokalach. Wszystko to sprawiło, że dla konsumentów kluczowe stały się usługi zapewniające bezpieczeństwo.

Idzie nowe: usługi i modele biznesowe 2020

Cofnijmy się jednak w czasie i wyobraźmy sobie, że jest rok 2019 i ktoś przedstawia nam ofertę wynajmu prywatnego basenu na kilka godzin lub dotyczącą pracy zdalnej w hotelu. W dobie ogólnodostępnych i tanich połączeń lotniczych taka oferta prawdopodobnie nie znalazłaby szerokiego grona odbiorów.

Dziś, w czasach, gdy wzrosła rola bezpieczeństwa, a pracownicy pozostający w trybie pracy zdalnej poszukują możliwości odpoczynku od przestrzeni domowo-biurowej, serwisy takie jak Swimly czy Globe zyskują kolejnych entuzjastów. Pierwszy z nich pozwala na wynajem basenów na godziny. Drugi, Globe, umożliwia krótkoterminowy wynajem apartamentów. Od momentu powstania w 2019 aplikacja ta zyskała 30 tys. nowych użytkowników.

Obecnie, choć widzimy ogrom strat wywołanych pandemią, dostrzegamy, że model współdzielenia zyskał na znaczeniu w sytuacji kryzysowej. Według raportu PwC globalny przychód generowany przez ekonomię współdzielenia, tylko w 5 kluczowych sektorach (usługi finansowe i profesjonalne, transport, hotelarstwo, turystyka), osiągnie 335 mld USD do 2025 roku.

Ekonomia współdzielenia – perspektywy w 2021 r.

Jak się zatem okazuje, ekonomia dostępu ma perspektywy rozwoju w świecie, w którym tak dużą rolę odgrywają dystans, jednostka i bezpieczeństwo. O roli ekonomii dostępności wiele mówiło się już przed pandemią nie tylko jako o modelu usługowym B2C, lecz także jako o modelu biznesowym B2B, szczególnie w sektorze usług IT.

W 2020 roku digitalizacja nabrała rozpędu, wzrosło więc także znaczenie usług online. Już wcześniej przestrzenie co-workingowe i tryb pracy zdalnej zaczął wypierać dawny model współpracy, w którym własne biurko w firmie stanowiło wartość. W branży IT ekonomia współdzielenia zmieniła rolę dostawcy usług w outsourcingu – coraz częściej zwraca się uwagę na pojęcie Open Talent Economy w kontekście dostępu do wysokiej klasy specjalistów IT (np. niszowych kompetencji specjalistów Machine Learning, DevOps, programistów Python czy RPA).

Talent sharing – największe korzyści

Choć epidemia skłoniła nas do przedefiniowania takich wartości jak bezpieczeństwo czy zaufanie, w takich sektorach, jak IT było to przewartościowanie in plus. Model biznesowy oparty na dostarczaniu dostępu do talentów okazał się strzałem w dziesiątkę wszędzie tam, gdzie „od zaraz” potrzebne było wsparcie specjalistów IT. Wiele firm IT, podobnie jak usługodawcy z innych sektorów, przeszło na tryb w 100% zdalny i można powiedzieć, że stał się on nowym standardem. Największe korzyści ze współdzielenia talentów to:

• dostęp do wysokiej klasy specjalistów i niszowych kompetencji,
• w 100% zdalna realizacja projektów,
• elastyczne modele współpracy,
• bezpieczeństwo dzięki wyeliminowaniu interakcji face-to-face do minimum.

Ekonomia współdzielenia – podsumowanie

Badania pokazują, że po kryzysie związanym z pandemią część konsumentów będzie skłonna do powrotu do dawnych postaw i przyzwyczajeń. Pozostali będą otwarci na nowe modele biznesowe, a takim na pewno nadal jest ekonomia współdzielenia. Pandemia wstrząsnęła gospodarką, zmieniła też ekonomię współdzielenia. Zmiany te są już odczuwalne w wielu sektorach, a przykładem branży, która zyskuje dzięki szerokiej dostępności usług zdalnych, jest branża IT, zwłaszcza dzięki modelowi Open Talent Economy.

Interesuje Cię temat współdzielenia zasobów i usługi w nowym modelu, jakim jest sharing economy?

Chcesz poznać możliwości tego modelu w Polsce i na świecie? Dowiedz się, jak zmienia nasze przyzwyczajenia!

Przejdź do:

1. 1. Czym jest outsourcing IT?
2. 2. Outsourcing a wyzwania rynku IT
3. 3. Outsourcing usług IT – korzyści dla Twojej organizacji
4. 4. Budowanie zespołu IT
5. 5. Rozwiązania doraźne
6. 6. Lokalizacja partnera outsourcingowego
7. 7. Elastyczność i innowacja
8. 8. Kluczowa strategia sourcingowa
9. 9. Zarządzanie procesem outsourcingu IT
10. 10. Partner outsourcingowy
11. 11. Korzyści ze współpracy z partnerem IT
12. 12. Standardy bezpieczeństwa a outsourcing IT
13. 13. Dlaczego współpracować z zewnętrznym dostawcą?
14. 14. Podsumowanie

Czym jest outsourcing IT?

Zlecenie firmie zewnętrznej stworzenia strony internetowej, aplikacji mobilnej czy wdrożenia systemu IT lub zatrudnienie specjalisty z innej firmy na potrzeby konkretnego projektu to właśnie outsourcing IT. Wciąż jednak wielu polskich przedsiębiorców boi się tego pojęcia. Zwłaszcza jeśli ich firma ma własny zespół IT, a wszystkie projekty są realizowane we własnym zakresie. Ale posiadanie całego zespołu programistów, czy szerzej – działu IT, nie zawsze jest tak elastyczne, jak można by sobie tego życzyć, nie wspominając już o tym, że może to być bardzo kosztowne rozwiązanie. Dodatkowo coraz większym wyzwaniem dla wielu firm stają się trudności z rekrutacją pracowników z odpowiednią wiedzą i umiejętnościami. Obecnie o outsourcingu coraz częściej mówi się w kontekście ekonomii współdzielenia w biznesie, a outsourcing usług IT pozwala reagować na wyzwania rekrutacyjne, przed jakimi stoi branża.

Outsourcing a wyzwania rynku IT

Wynagrodzenia w sektorze IT w Polsce regularnie rosną. W obszarze rozwoju i wdrażania systemów informatycznych utrzymują stałą dynamikę na poziomie 10% rok do roku. Podobny wzrost branża odnotowała na początku 2020 roku. Przykładowo, według raportu No Fluff Jobs mediana zarobków na rynku IT (niezależnie od rodzaju umowy) zanotowała wzrost o kilkanaście procent. Firmy, których podstawowa działalność nie wiąże się bezpośrednio z tworzeniem oprogramowania, mogą mieć w związku z tym duże trudności z zapewnieniem programiście oczekiwanych przez niego warunków zatrudnienia. Lub przeciwnie – brak znajomości realiów rynkowych doprowadzi do zawyżenia kosztów zatrudnienia takiego specjalisty. Poza tym wysokość wynagrodzenia nie jest jedynym czynnikiem przesądzającym o pomyślności rekrutacji specjalistów IT. Programiści oczekują również kompleksowych świadczeń socjalnych, benefitów, zaplecza rekreacyjnego, nowoczesnej przestrzeni biurowej czy tak subiektywnych warunków jak zapewnienie pracy w ciekawych, rozwijających projektach. Mniejsze firmy lub operujące w zupełnie innych dziedzinach gospodarki uskarżają się w związku z tym na coraz większe problemy z utrzymywaniem własnych zasobów IT.

Wspieramy projekty IT, dostarczając wysokiej jakości usługi rozwoju oprogramowania

TECHNOLOGY

Read on to discover how Banking-as-a-Platform, Open Banking, RegTech, Artificial Intelligence and Big Data are revolutionizing the FinTech sector.

Read article

Dlaczego decydujemy się na outsourcing usług IT? – korzyści dla Twojej organizacji

Kiedy rozmawiam z klientami o ich potrzebach i motywach ich decyzji o outsourcingu usług IT, najczęściej pojawiają się następujące powody:

• Redukcja kosztów – musimy zmniejszyć koszty obsługi informatycznej oraz infrastruktury IT lub elastyczniej trzymać je pod kontrolą.
• Skalowalność – musimy zadbać o to, abyśmy mogli szybko rozwijać zasoby, zawsze wtedy, kiedy będą potrzebne.
• Jakość i wiedza specjalistyczna – wiele projektów rozwoju systemów informatycznych kończy się porażką. Musimy upewnić się, że zespół będzie składał się z ekspertów, którzy rozumieją naszą firmę, wymagania, a także złożone procesy biznesowe i będą w stanie zrealizować zadania, tak żeby firma i klienci byli zadowoleni z produktu i usług.
• Czas dostawy – musimy zebrać zespół specjalistów i rozpocząć projekt w ciągu 2-4 tygodni. Projekt musi zostać zrealizowany szybko i z zachowaniem najwyższej jakości.
• Komunikacja – zespół musi dobrze zrozumieć, jakie są nasze potrzeby, a równocześnie powinien czuć się swobodnie, prezentując swoje stanowisko.
• Bliskość – może się zdarzyć, że musimy omówić problem twarzą w twarz, dlatego podróż pomiędzy biurami musi być krótka, wygodna i tania.

Zwłaszcza te dwa ostatnie elementy są niezwykle istotne z punktu widzenia outsourcingu projektów informatycznych. Specyfiką projektów IT jest to, że klient musi być w stałym kontakcie ze specjalistami realizującymi projekt. W przeciwnym wypadku może dojść do rozejścia się oczekiwań klienta z postępem w projekcie. A to oznacza poważne straty finansowe. W dobie zdalnej realizacji projektów partnerzy outsourcingowi dysponują niezbędnymi do tego narzędziami i infrastrukturą.

Z jakimi jeszcze wyzwaniami musi mierzyć się firma prowadząca projekt IT?

Budowanie zespołu IT

W dobie migracji zasobów i pokolenia millenialsów na rynku pracy na pozór proste wyzwanie, jakim jest stworzenie kilkuosobowego zespołu programistów w określonym czasie, przysparza wielu firmom sporych trudności. Powodów takiego stanu rzeczy jest wiele. W rozmowach, które przeprowadziłem z osobami odpowiadającymi za stworzenie tego typu zespołów (PM-owie, Program Managerowie, Delivery Managerowie, Agile coach’e) często powtarzały się bardzo podobne problemy, a mianowicie:

• nieskuteczne działania rekrutacyjne,
• zbyt niskie doświadczenie i umiejętności kandydatów,
• wygórowane oczekiwania kandydatów,
• nieciekawe projekty i przestarzałe technologie zniechęcające kandydatów.

Nie da się ukryć, że rynek pracy w ciągu ostatnich lat przeszedł ogromną transformację. Problemy z rekrutacją dotyczą nie tylko małych i średnich firm czy przedsiębiorstw z sektorów mało atrakcyjnych dla programistów. Te same problemy mają czołowe firmy z sektora IT, które między sobą konkurują o specjalistów, windując stawki, a także napędzając konkurencję w oferowaniu zachęt pozapłacowych, nieraz bardzo ekstrawaganckich.

Rozwiązania doraźne

Co w takim razie możemy więc zrobić, skoro czas nagli, a zespół, który chcemy zebrać, w dalszym ciągu nie jest kompletny? Możemy skorzystać z rozwiązań doraźnych, m.in. przesunięć międzywydziałowych lub między projektami – oczywiście przy założeniu, że takimi zasobami w ogóle dysponujemy. Plusem tego rozwiązania jest bez wątpienia to, że korzystamy ze wsparcia doświadczonych i sprawdzonych pracowników. Trzeba jednak pamiętać, że na czas trwania projektu pracownicy ci będą musieli przerwać dotychczasowe zadania lub dzielić czas między nimi a naszym projektem. Możemy także rozważyć współpracę z uczelniami lub rozpocząć projekty stażowe – zwłaszcza jeśli już mamy doświadczone zespoły, łatwiej będzie nam wyszkolić stażystów lub osoby z mniejszym stażem. Takie osoby po kilkunastomiesięcznej pracy w projektach komercyjnych stają się już w pełni wartościowymi pracownikami.

Lokalizacja partnera outsourcingowego

Bliskość geograficzna jest w tym kontekście bardzo istotnym kryterium wyboru partnera outsourcingowego. W przypadku Inetum klienci mogą wybrać jedno z 6 biur w całej Polsce, których lokalizacja dostosowana została do potrzeb biznesowych w myśl zasady, że nasi specjaliści powinni być zawsze możliwie najbliżej klienta. Jest to o tyle ważne, że raz na jakiś czas (np. raz w miesiącu lub raz na kwartał) niezbędne jest spotkanie stron zaangażowanych w projekt. Spotkania twarzą w twarz są wykorzystywane do:

• Transferu wiedzy – który należy przeprowadzić wraz z rozpoczęciem projektu lub współpracy. W jego trakcie musimy przedstawić sobie wzajemnie zespoły zaangażowane w projekt (po stronie partnera outsourcingowego i po stronie klienta), zebrać dane na temat działalności, systemów lub aplikacji, z których korzysta klient, a także dowiedzieć się więcej o potrzebach i celach klientów oraz przedyskutować plan działania i zaplanować kolejne kroki.
• Większych sesji planistycznych – po osiągnięciu ustalonego etapu projektu często trzeba przedyskutować przebieg kooperacji i zaplanować następne kroki.
• Integracji – dzięki której budowana jest komunikacja między zespołami oraz ich zaangażowanie w projekt.

Elastyczność i innowacja

Poza tym nie można zapominać, że we współczesnej, zglobalizowanej gospodarce o sukcesie firmy decydują dwa główne czynniki: elastyczność i innowacja. Pierwszy z nich oznacza, że firma musi skupić się na najważniejszym obszarze swojej działalności, czyli tym, co czyni ją wyjątkową na rynku, a wszystkie inne obszary „uwolnić”, tak żeby jak najszybciej dostosowywały się do zmieniających się potrzeb. Model usługowy jest w tym kontekście najbardziej wydajnym rozwiązaniem. Drugi czynnik, czyli innowacyjność, wymaga od wszystkich firm zwrócenia szczególnej uwagi na technologię – bez względu na rodzaj działalności i branżę, którą reprezentują.

Cyfrowa transformacja światowej gospodarki to już fakt, a jej procesy będą postępowały niezależnie od tego, czy nasza firma jest na nie gotowa, czy nie. Rok 2020 i sytuacja związana z pandemią koronawirusa jeszcze bardziej przyspieszyły zmiany w obszarze cyfrowej transformacji przedsiębiorstw. Outsourcing IT pozwala skupić się na sednie własnej działalności, a jednocześnie nie przespać wyzwań związanych z zachodzącymi stale zmianami technologicznymi. Należałoby zatem zastanowić się, czy chcemy, aby nasza firma posiadała swój własny zespół IT, czy korzystniej będzie skorzystać z takiego alternatywnego partnerstwa outsourcingu usług IT. Zapewne nie ma jednej poprawnej odpowiedzi.

Potrzebujesz doświadczonego specjalisty IT lub całego zespołu? Masz pytania? Napisz do nas.

Kluczowa strategia sourcingowa

Strategia sourcingowa nakazuje spojrzeć całościowo na zagadnienie korzystania z usług outsourcingowych IT i w sposób naturalny wymuszać będzie postawienie wewnątrz firmy odpowiedzi na kluczowe aspekty, tj.:

• ustalenie celów biznesowych firmy (m.in. strategia i metryka efektywności finansowej),
• analiza potencjału wewnętrznego biznesu (dojrzałość, zasoby, core business, itp.),
• oszacowanie możliwości i potencjału rynku w danym obszarze (to, że chcemy coś outsourcować, nie oznacza, że rynek będzie miał wartościową propozycję),
• alternatywy i modele sourcingowe (wbrew pozorom jest sporo różnych możliwości i nie zawsze kontrakt outsourcingowy jest tutaj najlepszym rozwiązaniem),
• zarządzanie sourcingiem (analiza, wybór oferenta i negocjacja umowy to najczęściej początek drogi – z naszego doświadczenia wynika, że tylko 50% firm-klientów wdraża struktury governance zdefiniowane w umowie, co skutkuje rozminięciem się kontraktu z pierwotnymi założeniami).

Przedstawione wyżej składowe strategii sourcingowej przedsiębiorstwa prowadzą do mało odkrywczego wniosku, że wady outsourcingu są bardzo często wynikową nieodpowiedniego wykorzystania usługi outsourcingu i szans, jakie pojawiają się w tym specyficznym rodzaju partnerstwa biznesowego. Nieprzemyślane pozbywanie się funkcji, które mogą być ważne dla funkcjonowania przedsiębiorstwa, i przekazywanie ich podmiotom zewnętrznym, może skutkować utratą przewagi na rynku. Zbyt duże zaangażowanie się w redukcję wydatków firmy może doprowadzić do działania na granicy opłacalności dla wykonawcy, co naturalnie wpływa na jakość wykonanej usługi. W obu przedstawionych wyżej przykładach istotnym czynnikiem klasyfikującym outsourcing jako wątpliwą formę usługi, jest niewłaściwe podejście do zagadnienia lub naginanie wymogów, które warunkują sukces korzystania z takiego rozwiązania.

Zarządzanie procesem outsourcingu IT

W seminariach, dyskusjach panelowych i na konferencjach poświęconych rynkowi IT często tematem przewodnim jest zarządzanie procesem outsourcingu IT oraz minimalizacja ryzyka i maksymalizacja wydajności podczas realizacji projektu z dostawcą. Wnioski płynące z tego rodzaju konfrontacji na linii klient – dostawca usług są ciekawymi spostrzeżeniami, pozwalającymi w dużo szerszym wymiarze zrozumieć zagadnienie i określić zalety oraz wyzwania czekające na potencjalnych beneficjentów. Wielokrotnie pojawiają się opinie definiujące outsourcing IT jako istotny element działalności firmy, gdzie takie aspekty jak koncentracja na biznesie, dostęp do wyspecjalizowanej grupy fachowców i technologii oraz planowanie i kontrola wydatków to tylko wybrane zalety korzystania z usług partnera outsourcingowego. Ale to tego tematu wrócę za chwilę.

Partner outsourcingowy

Nie bez powodu używam tutaj określenia „partner outsourcingowy”, ponieważ partnerstwo, tak jak szczerość i zaufanie, jest podstawą każdego biznesu. Właściwy outsourcing to zatem symbioza usługobiorcy i usługodawcy bazująca na wzajemnym zaufaniu. Obydwie strony przystępują do realizacji projektu po wcześniejszym dokładnym zapoznaniu się z zakresem zadań każdej ze stron – decyzja nie powinna być pochopna, spontaniczna i bazująca na jednym tylko czynniku, np. niskim koszcie.

Najlepszymi firmami outsourcingowymi są te, które partycypują w relacji jako „partner”. Dzięki temu szybko stajemy się tak samo istotni, jak wewnętrzny dział IT pracujący bezpośrednio u zleceniodawcy. Gdyby było inaczej, to czy polskie oddziały międzynarodowych korporacji świadczyłyby usługi outsourcingu dla największych rodzimych firm i instytucji od wielu lat? Z pewnością nie, a dzięki statusowi partnera mogą w bezpieczny sposób pozycjonować się i rozwijać biznes w stabilnej, wzajemnej relacji.

Korzyści ze współpracy z partnerem IT

Współpraca z wyspecjalizowanymi partnerami outsourcingowymi, takimi jak Inetum, którzy posiadają doświadczenie w dostarczaniu zespołów i specjalistów IT do różnorodnych projektów informatycznych, niezależnie od branży, przynosi następujące korzyści:

• Jakość – bardzo szeroko rozumiana wartość, powinna być widoczna od samego początku w sposobie komunikacji, czasie reakcji na przedstawione zapotrzebowanie, elastyczności, a także oczywiście w kompetencjach i doświadczeniu specjalistów, którzy będą realizować projekt.
• Skalowalność – możliwość rozbudowy zespołu lub jego redukcji w stosunkowo krótkim czasie, żeby móc reagować na zmieniające się okoliczności i potrzeby.
• Zapewnienie ciągłości działania – w przypadku nieprzewiedzianych długoterminowych nieobecności członków zespołu IT możliwość zastępstwa przez osoby o tożsamych kompetencjach.
• Zamiany – możliwość zmiany pracownika na życzenie w przypadku zastrzeżeń merytorycznych do jego pracy.
• Transfer wiedzy – w przypadku zakończenia projektu przekazanie kluczowej wiedzy zespołowi jest po stronie klienta, który przejmuje projekt.
• Korzyści finansowe outsourcingu IT – nie chodzi tylko o porównanie stawek godzinowych. Należy pamiętać o dodatkowych aspektach, które tutaj są równie istotne. Porównując koszty pracownika z umową o pracę oraz pracownika outsourcowanego, trzeba wziąć pod uwagę koszt 20 lub 26 dni płatnego urlopu, koszt zwolnienia chorobowego, które przez 33 dni opłaca pracodawca, a dopiero po tym czasie ZUS, koszt szkoleń podnoszących kwalifikacje, koszty benefitów oraz rekrutacji. Warto podkreślić, że w przypadku korzystania ze wsparcia zewnętrznych specjalistów, płacimy tylko za usługi w czystej postaci, bez kosztów dodatkowych, które bierze na siebie partner outsourcingowy.

Bez względu na to, czy posiadamy już doświadczenie w projektach outsourcingowych, czy jest to dla nas nowa sytuacja, rynek pracy, przyspieszająca transformacja cyfrowa i konkurencja, która nie zwalnia, powinny nas skłonić do rozważenia takiej możliwości. Jest to bez wątpienia szybki sposób na stworzenie w pełni operacyjnego zespołu, składającego się z ekspertów wyspecjalizowanych w konkretnej, interesującej nas dziedzinie, do tego w bardzo krótkim czasie. Barierą może być natomiast nasza własna struktura organizacyjna, która może być nieprzygotowana na przyjęcie outsourcowanych zespołów. Nie jest to jednak problem nie do przejścia. W takim wypadku zawsze warto poruszyć ten temat z potencjalnym partnerem, który powinien przedstawić takie rozwiązania, które będzie można wprowadzić w projekcie, tak aby zespół możliwie jak najlepiej dopasował się do naszej firmy i jej specyfiki.

Standardy bezpieczeństwa a outsourcing IT

Istotnym elementem, który przybiera na znaczeniu w ostatnich latach, jest szeroko rozumiane bezpieczeństwo i ochrona danych podczas korzystania z usług zewnętrznego dostawcy usług. Coraz częściej firmy poszukujące partnerów outsourcingowych stawiają na pierwszym miejscu bezpieczeństwo informacji.

Sam proces zapewnienia bezpieczeństwa jest bardzo złożony, wymaga synchronizacji kilku czynników:

• odpowiednio dopasowanych systemów technologicznych,
• szczelnej infrastruktury,
• przede wszystkim – kompetencji.

Dlaczego współpracować z zewnętrznym dostawcą?

Według większości raportów dot. outsourcingu ponad 70% przedsiębiorstw decyduje się na współpracę z zewnętrznym dostawcą właśnie ze względu na dostęp do specjalistycznej wiedzy z zakresu bezpieczeństwa i know-how. Kluczowym wymaganiem dla firmy świadczącej usługi outsourcingu jest zatrudnienie osoby pełniącej rolę inspektora ochrony danych. Taka osoba jest w pełni odpowiedzialna za nadzorowanie i przestrzeganie zasad ochrony danych.

Istotnym czynnikiem jest także świadomość kadry pracowniczej i jasno określone zasady działania w obszarze firmy jak i poza nią. Należy pamiętać, że w biznesie relacyjnym najsłabszym ogniwem jest człowiek – zatem świadomość wartości, jaką jest informacja i jej bezpieczeństwo, powinna stanowić fundamentalny aspekt działania każdej firmy określającej się jako dostawca usług outsourcingu IT.

Podsumowanie

Mam nadzieję, że udało mi się choć w niewielki sposób nakreślić istotne elementy, które mogą posłużyć weryfikacji działań zmierzających do podjęcia współpracy z potencjalnym partnerem outsourcingowym. Liczę na to, że udało mi się rozwiać wątpliwości związane ze współpracą z partnerem outsourcingowym oraz odpowiedzieć na pytanie, dlaczego coraz chętniej decydujemy się na outsourcing usług IT.

1. 1. Własny zespół IT – tak czy nie?
2. 2. Outsourcing IT – częste wątpliwości
3. 3. Nearshoring? Offshoring? Rightshoring
4. 4. Nearshoring – lepsza współpraca dzięki technologii
5. 5. Do you speak English?
6. 6. Nearshoring a brytyjskie start-upy
7. 7. Dlaczego właśnie Polska? Case study
8. 8. Kluczowe czynniki sukcesu
9. 9. Zarządzanie zespołami rozproszonymi – najlepsze praktyki
10. 10. Nowe pokolenie menedżerów
11. 11. Różnorodność i akceptacja w miejscu pracy
12. 12. Efektywna komunikacja
13. 13. Budowanie ducha zespołu
14. 14. Lista zadań menedżera
15. 15. Produktywność
16. 16. Współpraca zdalna – przydatne narzędzia
17. 17. Nearshoring – podsumowanie

Własny zespół IT – tak czy nie?

Plusem posiadania zespołu specjalistów IT in-house jest na pewno to, że od początku do końca podlega on wewnętrznej kontroli. Możliwe jest utrzymywanie bezpośredniego kontaktu z pracownikami czy budowanie i utrzymywanie więzi niezbędnych do zapewnienia odpowiedniego poziomu jakości i innowacyjności. Innymi słowy – pracownicy, którzy znają swoją firmę, swoich pracodawców, a także ich wizję i cele, są z reguły bardziej zaangażowani. Outsourcing usług informatycznych może oznaczać zerwanie tej więzi. Jeśli dodatkowo dojdzie do przeniesienia części lub całości procesów IT do odległych regionów świata, na przykład do takich potęg outsourcingowych jak Indie czy Chiny, może się okazać, że stracimy także możliwość odtworzenia tej więzi w nowych warunkach. Czy to ze względów tak prozaicznych jak różnica czasu, czy też bardziej skomplikowanych – jak chociażby różnice kulturowe.

Dlaczego decydujemy się na outsourcing usług IT i jakie korzyści niesie współpraca z partnerem outsourcingowym?

Przeczytaj artykuł

Outsourcing IT – częste wątpliwości

W 2019 r.  54% firm przyznało, że zmagają się z problemami kompetencyjnymi. Jest to jeden z głównych powodów zlecania usług IT firmom zewnętrznym. Główną ideą outsourcingu IT jest maksymalizacja zysków i minimalizowanie wewnętrznego wkładu dzięki powierzeniu pracy doświadczonemu usługodawcy. Firmy są świadome zysków, które chcą osiągnąć, ale często pojawiają się wspomniane wcześniej wątpliwości:

• „W jaki sposób outsourcing wpłynie na kulturę organizacyjną w mojej firmie?”
• „Jak skutecznie zarządzać zespołami rozproszonymi?”
• „Jak nadzorować osoby pracujące zdalnie?”
• „Na jaki model współpracy się zdecydować?”

Przyjrzyjmy się możliwym modelom współpracy i najlepszym praktykom.

Nearshoring? Offshoring? Rightshoring

Prognozuje się, że do 2028 r. 73% wszystkich działów w firmach będzie zatrudniać pracowników zdalnych. Praca z zespołami rozproszonymi wydaje się nieunikniona, szczególnie w erze cyfrowej transformacji, która skłania organizacje do współpracy z profesjonalistami z całego świata. Otomodele współpracy, jakie mamy do wyboru:

Offshoring

Istnieje wiele przykładów europejskich i amerykańskich firm, które przeniosły usługi za granicę do Indii lub Chin. Indie na przykład w ramach offshoringu obsługują 65% międzynarodowego rynku BPO. Model offshoringowy to outsourcing usług do odległych zakątków świata. 

Inshoring

Inne rozwiązanie to outsourcing usług IT do dostawcy ze swojego kraju, czyli tak zwany inshoring. To model współpracy, na który decyduje się wiele firm, tym bardziej że posiada on następujące zalety:

• Dobry stosunek jakości do ceny,
• Te same godziny pracy,
• Podobna kultura pracy,
• Bliskość geograficzna,
• Brak barier komunikacyjnych,
• Niższe ceny w porównaniu do usług in-house.

Nearshoring

Na popularności zyskuje jednak coraz bardziej model nearshore. Co to takiego? W skrócie nearshoring to idea outsourcowania procesów do rejonów mniej odległych: zarówno geograficznie, jak i – a może nawet przede wszystkim – kulturowo. Model nearshore umożliwia utrzymanie kontaktu, tworzenia porozumienia i więzi, bez konieczności dostosowywania się do odmiennej mentalności czy kultury organizacyjnej i prawnej (zwłaszcza różnice w tym ostatnim zakresie niosą ze sobą spore ryzyko dla przedsiębiorstwa). Wiele firm w Europie Wschodniej rozwinęło swoje usługi IT, umożliwiając europejskim klientom uzyskanie przewagi konkurencyjnej. Polska, Czechy, Ukraina – oto najpopularniejsze kraje oferujące usługi outsourcingu IT w tym modelu.

Nearshoring – lepsza współpraca dzięki technologii

Obecnie technologia ułatwia zdalną współpracę bardziej niż kiedykolwiek wcześniej. Ponadto na rynek pracy wchodzi pokolenie młodych liderów, którzy chętniej będą stawiać na tę formę współpracy. Korzystając z dedykowanych narzędzi i technik zwinnych, możesz znacznie poprawić współpracę, a tym samym stworzyć przyjazne wirtualne środowisko do realizacji swoich projektów IT.

Praca zdalna – sekret firm IT

Co szczególnie ważne w obecnej sytuacji, branża IT posiada zaplecze technologiczne i procedury umożliwiające w 100% pracę zdalną. Dzięki temu usługi rozwoju oprogramowania mogą być świadczone z dowolnego miejsca na świecie. Kluczem do sukcesu firm IT są lata doświadczenia i wypracowane dobre praktyki oraz odpowiednie przygotowanie techniczne i organizacyjne:

1. Infrastruktura IT i skonfigurowany VPN
2. Narzędzia do pracy zdalnej, ułatwiające współpracę online (tj. Teams, Skype for Business)
3. Sprzęt i narzędzia ułatwiające administrację
4. Odpowiednia kultura organizacyjna

Do you speak English?

Jak wygląda w praktyce zdalna realizacja projektów w modelu nearshore? Sporo na ten temat mogą chyba powiedzieć Brytyjczycy, którzy od lat czerpią korzyści nearshoringu. Z oczywistych względów wybierają oni regiony, w których język angielski jest popularny wśród potencjalnych pracowników. Nic więc dziwnego, że wybór często pada na Polskę, która  rokrocznie jest wysoko w raporcie EF English Proficiency Index. W 2019 roku Polska znalazła się w TOP 11 spośród 100 krajów na świecie, których obywatele najlepiej posługują się językiem angielskim.  

Nearshoring a brytyjskie start-upy

Bardzo ciekawym przykładem nearshoringu w praktyce jest współpraca między brytyjskim startupem, dedykowanym zakładom sportowym, a Inetum. Twórcy aplikacji wpadli na pomysł, żeby stworzyć potral, który będzie zbierał wszystkie dostępne w sieci oferty zakładów bukmacherskich, dotyczące wielu różnych dyscyplin. Aplikacja miała umożliwiać porównywanie stawek i promocji biur bukmacherskich w zakresie cahsback, a także szacowanie przewidywanych wygranych. Pomysł błyskotliwy, pojawiła się jednak potrzeba zebrania zespołu, który byłby gotowy wdrożyć go w żcycie i podjąć się tego wyzwania, tworząc innowacyjną platformę. Wobec braku specjalistów na rynku UK i wynikających z tego wysokich kosztów jednym z kierunków poszukiwań partnera była Polska. I to był strzał w dziesiątkę!

Dlaczego właśnie Polska? Case study

Jak twierdzą twórcy wspomnianego start-upu, o wyborze polskiej firmy outsourcingowej zadecydowało przede wszystkim pierwsze wrażenie:

„Po wysłaniu zapytania ofertowego, odpowiedź z Inetum przyszła błyskawicznie i była najbardziej kompetentna. Początkowe wątpliwości, wynikające ze strachu przed barierą językową, rozwiały się bardzo szybko. Otwartość, komunikatywność i bardzo dobry kontakt z obsługą klienta przełamały pierwsze lody. Szybko okazało się też, że firma ma doświadczenie w tego typu projektach, wie, jakie są oczekiwania, i potrafi im sprostać. Zaproponowano zespół programistów, którzy nie tylko byli w stanie wykonać powierzone im zadania, ale też wyjść z inicjatywą i zaproponować najlepsze rozwiązania”.

Po podpisaniu kontraktu zapewniającego bezpieczeństwo biznesowe każdej ze stron, który przewidywał pięciomiesięczny okres próbny, zespół wziął się do pracy. To cut the long story short, po tym czasie obie strony były tak zadowolone, że zdecydowały się na wspólne kontynuowanie projektu.

Kluczowe czynniki sukcesu

Zapytaliśmy zarówno klienta, jak i programistów, co zadecydowało o powodzeniu współpracy. Obie strony zgodnie wymieniły m.in.:

• otwartość po obu stronach;
• pierwsze spotkania face-to-face, a także kilkudniowe warsztaty knowledge transfer w Niemczech;
• wykorzystanie metodyki Scrum przy prowadzeniu projektu, przy dużym zaangażowaniu klienta w wykonywane działania;
• elastyczność dwutygodniowych Sprintów w projekcie;
• daily stand-ups, czyli 15-minutowe spotkania on-line, podczas których omawiane są najważniejsze kwestie nadchodzącego dnia;
• planning poker – gra włączająca programistów w podejmowane decyzje; klient, widząc dużą wiedzę członków zespołu, przykłada dużą wagę do wysłuchania ich pomysłów i sugestii. Decyzje podejmowane są wspólnie przez właścicieli portalu i specjalistów Inetum, co daje obu stronom poczucie współodpowiedzialności za projekt.
• dzięki temu, że udało się stworzyć silną relację miedzy zespołem a klientem, obie strony bardzo mocno się angażują. Klient traktuje zespół, jakby była to integralna część firmy. Programiści natomiast mają poczucie dużego wpływu na projekt, co zwiększa ich motywację.

Zarządzanie zespołami rozproszonymi – najlepsze praktyki

Przyjrzyjmy się bliżej najlepszym praktykom projektowym. Bez względu na to, który model współpracy wybierzesz, najprawdopodobniej będziesz współpracować z zespołami rozproszonymi (czyli zespołami projektowymi zlokalizowanymi w innych miejscach) lub pojedynczymi specjalistami wchodzącymi w skład twojego zespołu, którzy pracują z innych lokalizacji. W tym zakresie jest wiele wyzwań. Badania pokazują, że 57% firm współpracujących z pracownikami zdalnymi nie ma ustalonych zasad, które by taką współpracę wspierały. To zaskakujące, ponieważ obecnie jesteśmy w tej komfortowej sytuacji, że nie musimy uczyć się na własnych błędach. Dobre praktyki w tym zakresie zostały już wypracowane przez pionierów outsourcingu wiele lat temu, a w Inetum udoskonalamy je w większości naszych projektów, które realizujemy dla klientów. Co równie ważne, obecnie mamy bardzo duże zaplecze technologiczne, ułatwiające zarządzanie zespołami zdalnymi.

Nowe pokolenie menedżerów

Warto również pamiętać, że młodsze pokolenie menedżerów, które wchodzi na rynek pracy, będzie przykładać coraz większą wagę do elastyczności i ptraktować pracę zdalną jako nowy standard. Jak pokazują badania, 69% młodszych menedżerów  ma w swoich zespołach pracowników, którzy mogą pracować z domu. Wszyscy musimy zdawać sobie sprawę z wyzwań związanych ze współpracą zdalną, ponieważ z czasem jej znaczenie będzie rosło. Prognozuje się, że do 2028 r. nowe pokolenie menedżerów i pracowników (tzw. Millennialsi i Generacja Z) będzie stanowić większość na rynku pracy. Zmiany w stylu zarządzania są więc nieuniknione. I dlatego właśnie firmy nie powinny odkładać zdalnej rewolucji na później. Jest jednak kilka aspektów, na które należy zwrócić uwagę, aby odnieść sukces.

Różnorodność i akceptacja w miejscu pracy

Badania pokazują, że zespoły stawiające na różnorodność są bardziej wydajne. Różnorodność i integracja to prawdziwe wyzwanie we współpracy z zespołami rozproszonymi. Jak współpracować lepiej?

Lista zadań menedżera:

• Upewnij się, że istnieje odpowiedni proces rekrutacji, które pozwoli poradzić sobie z możliwymi barierami językowymi i proceduralnymi (np. w przypadku rekrutacji pracowników obcojęzycznych),
• Zaplanuj spotkanie wstępne przed startem projektu, jeśli to możliwe, aby lepiej poznać swojego partnera IT,
• Stwórz środowisko pracy, które będzie przyjazne dla wszystkich,
• Reaguj, gdy tylko zauważysz w zespole przejawy wykluczania pracowników ze względu na płeć, przynależność narodowościową, kulturową itp.

Efektywna komunikacja

Jako kierownik dobrze wiesz, jak ważna jest komunikacja w miejscu pracy i jak wpływa na efektywność w zespole. W przypadku współpracy z zespołami rozproszonymi jest to jeszcze ważniejsze. Dystans wpływa na sposób, w jaki się komunikujemy, gdyż w trakcie komunikacji online nie dysponujemy kontekstem, który stanowi 93% komunikacji (ten kontekst to komunikacja niewerbalna i para-werbalna). Współpracując zdalnie, nie widzimy gestów, mimiki, które odgrywają tak ważną rolę w komunikacji. Ponadto praca zdalna i dystans mogą sprawić, że ludzie zaczną ukrywać swoje emocje i dążyć do unikania konfliktów. Oto, jak podejść do tej sytuacji:

Lista zadań menedżera:

• Zwróć uwagę na umiejętności miękkie: podczas rozmowy wstępnej z członkami zespołu skoncentruj się na umiejętnościach miękkich poszczególnych pracowników. Czy łatwo się z nimi porozumieć? Czy zadają pytania? Jak szybko reagują? Jak radzą sobie z lękiem i stresem? Wszystko to będzie odgrywać kluczową rolę podczas współpracy zdalnej,
• Wyznaczaj cele: każdy członek zespołu powinien znać swój zakres obowiązków. Jeśli są one jasno określone, każdy może skoncentrować się na swoim zadaniu,
• Zaplanuj codzienne / cotygodniowe spotkania np. w formie tzw. stand-upów: pomoże to zmniejszyć dystans i sprawdzić postępy pracy,
• Wybierz odpowiednią formę komunikacji: zastanów się, które narzędzia sprawdzą się lepiej w przypadku zaplanowanych spotkań, a które można wykorzystać w komunikacji ad hoc,
• Wybierz model współpracy: rozważ wykorzystanie metodologii Agile,
• Słuchaj i okazuj empatię: zadawaj pytania, aby sprawdzić potrzeby poszczególnych członków zespołu.

Przydatne narzędzia

• Komunikatory: Skype dla firm, Microsoft Teams, Slack, Zoom – narzędzia te pomagają dziesiątkom firm w dzieleniu się pomysłami i śledzeniu przepływu pracy. Więcej na ten temat niżej.

Budowanie ducha zespołu

Osoby pracujące zdalnie są często nastawione na zadaniowość, a możliwość budowania relacji i podtrzymywania kontaktów towarzyskich są ograniczone. Jednak badania wykazały, że najbardziej produktywne zespoły tworzą ludzie, którzy się lubią i podtrzymują kontakty towarzyskie także po pracy. Dlatego tak ważne jest, aby poświęcić trochę czasu na team building i budowanie ducha zespołu.

Lista zadań menedżera:

• Zarezerwuj podczas spotkań czas na rozmowy na tematy niebiznesowe,
• Zorganizuj wideokonferencję, aby pracownicy mieli okazję się zobaczyć,
• Angażuj wszystkich: upewnij się, że każdy podczas spotkania może wyrazić swoje zdanie, i spróbuj zaangażować wszystkich członków zespołu. Są osoby, które mogą na to potrzebować więcej czasu i zachęty,
• Stosuj grywalizację, aby angażować członków zespołu, np. organizuj konkursy online z nagrodami.

Przydatne narzędzia

• Kamera, ekran do stand-upów – organizowanie cyklicznych spotkań jest ważną częścią budowania zespołu, pomaga tworzyć atmosferę tak, jak w trakcie spotkań zwykłych spotkań. Zespoły pracujące zdalnie mogą się dzięki temu poznać, co pozytywnie wpływa na komunikację.

Produktywność

Jako menedżer powinieneś okazać ufność, że osoby pracujące zdalnie dokładają wszelkich starań, aby realizować zadania w oczekiwanych od nich terminach. Dobrą praktyką jest to, żeby nie kontrolować ich przesadnie. Należy jednak śledzić postępy pracy, aby upewnić się, że wskaźniki KPI zostały dotrzymane, a terminy nie są zagrożone. Używaj w tym celu dedykowanych programów do nadzorowania pracy zespołów zdalnych (lista poniżej).

Lista zadań menedżera:

Określ styl raportowania i wybierz narzędzia, które pomogą ci śledzić wydajność pracowników. Jednym z głównych wyzwań w projektach informatycznych wykonywanych przez zespół developerów firmy zewnętrznej jest komunikacja. Dlatego większość z oferowanych na rynku rozwiązań jest wyposażona w odpowiednie narzędzia do:

• Udostępniania plików – pozwalają na współdzielenie danych, kalendarzy, list kontaktów, zadań i danych;
• Komunikacji wewnątrz projektu – odseparowują komunikację związaną z projektem i umożliwiają szybką reakcję na pilne zapytania;
• Raportowania – dostarczają informacji o KPI i dają wgląd w postęp realizacji zadań, pozwalają monitorować czas i jakość pracy developerów.

Współpraca zdalna – przydatne narzędzia

Asana – zaawansowana lista zadań

To proste narzędzie do intuicyjnego zarządzania zadaniami dla grup projektowych. Funkcjonalność aplikacji obejmuje m.in. przydzielanie zadań do konkretnej osoby, dodawanie terminu wykonania, wgrywanie załączników oraz komentowanie. Ponadto umożliwia także na tworzenie „podzadań”, które mogą być przypisane do innych osób i terminów. Wszystkie zadania, aktualizacje oraz dane dotyczące projektu dostępne są w widokach list zadań, bieżących konwersacji, kalendarza, postępu realizacji projektu oraz listy załączników. https://asana.com/

Microsoft Project – organizowanie za pomocą diagramu Gantta

Dopełnienie pakietu biurowego Office, które dostarcza zaawansowane funkcje przydatne w planowaniu i realizowaniu projektów, m.in. diagramy Gantta. Duża liczba gotowych szablonów wykresów, wizualizacji osi czasu pozwala zaoszczędzić czas na ich tworzenie i ułatwia szybką analizę raportowanych danych. To istotne z punktu widzenia outsourcingu IT, zwłaszcza przy tworzeniu rozwiązań dedykowanych. Narzędzie umożliwia zarządzanie wieloma projektami na raz i śledzenie ich postępów, zarządzanie zasobami i czasem pracy. https://www.microsoft.com/pl-pl/

Trello – prosty workflow z użyciem tablic Kanban

Przy prostych projektach IT niewymagających wielopoziomowej realizacji poszczególnych zadań doskonale sprawdza się aplikacja bazująca na tablicach Kanban. Trello umożliwia zarządzanie portfelem zadań i współdzielenie ich w różnych zespołach. Do każdego zadania możemy dodawać etykiety, termin wykonania, osoby odpowiedzialne za realizację, załączniki, a także prowadzić dyskusje z zainteresowanymi. Narzędzie udostępnia mnóstwo dodatków rozszerzających jego funkcjonalności, tak jak na przykład synchronizację z pocztą czy firmowym kalendarzem. https://trello.com/home

Basecamp – skuteczna komunikacja

Jednym z głównych problemów tworzenia oprogramowania w modelu outsourcingowym jest rozproszenie komunikacji. Aplikacja Basecamp służy między innymi do kompleksowego zarządzania wymianą wiedzy i komunikacji w ramach projektu. Wszystkie osoby biorące udział w projekcie korzystają z jednej platformy do wymiany e-maili, współdzielenia plików lub pisania na czacie. W połączeniu z modułem do tworzenia i zarządzania zadaniami oraz terminami, a także funkcją monitorowania i raportowania stanowi dobre rozwiązanie większości prostych projektów. https://basecamp.com/

JIRA – wszystko, czego trzeba w Scrumie

Przy projektach zwinnych warto wziąć pod uwagę korzystanie z programu JIRA. To rozbudowane narzędzie posiada szereg narzędzi, takich jak tablice Scrum, tablice Kanban, Roadmapy oraz raporty zwinne. Możemy skorzystać z domyślnych ustawień lub zdefiniować własny przepływ pracy, w ramach którego będziemy planować i monitorować postęp zadań, poddawać gotowe elementy projektu ocenie i testom, a na koniec generować raporty o jakości i wydajności wykonanej pracy.

Platforma umożliwia również bezpośrednią integrację z narzędziami programistycznymi, co zwiększa dokładność szacowania wydajności pracy zespołu i określania terminów realizacji kolejnych Story Points. JIRA to jedno z najczęściej wykorzystywanych narzędzi w outsourcingu IT. https://pl.atlassian.com/software/jira

1. 1. Dla kogo outsourcing?
2. 2. Koszty
3. 3. Elastyczność zasobów
4. 4. Know-how oraz baza specjalistów
5. 5. Dyspozycyjność i rotacja
6. 6. Outsourcing czy rekrutacja?

Dla kogo outsourcing?

Outsourcing to rozwiązanie niezwykle popularne zwłaszcza w branży IT, która wciąż boryka się z brakami w zakresie kompetencji technologicznych. Programistów jest wciąż zbyt mało, a tych posiadających odpowiednie kwalifikacje jest bardzo trudno zrekrutować. W jaki sposób przy obecnym „rynku pracownika” pracodawca może sprostać wysokim oczekiwaniom specjalistów?
Wiele firm, rozważając różne rozwiązania w tym zakresie, waha się, czy pójść utartą ścieżką stałej rekrutacji, czy może jednak zdecydować się na outsourcing. Przed podjęciem takiej decyzji warto porównać obie te opcje i przyjrzeć się korzyściom, jakie ze sobą niosą.

1. Koszty

Pozyskałeś wykwalifikowanego developera, zainwestowałeś w jego rozwój, certyfikację, przekazałeś niezbędne know-how, nie szczędząc benefitów pozapłacowych, a jednak po kilku miesiącach składa wypowiedzenie, przechodząc do innej firmy – czy ten scenariusz brzmi znajomo? W przypadku etatowego pracownika, jak w powyższym przykładzie, firma jest narażona na ryzyko poniesienia nawet kilkukrotnie większych kosztów związanych z rozpoczynaniem całego procesu rekrutacji od nowa, kiedy dany developer postanowi zrezygnować ze współpracy, jednocześnie zabierając ze sobą całą pozyskaną wiedzę oraz inwestycje w niego poczynione.

Aby pozyskać z rynku doświadczonego developera, nie wystarczy umieścić ogłoszenie w portalu pracy. Za rekrutacją kompetentnego programisty stoi cały zespół wykwalifikowanych i doświadczonych rekruterów. W przypadku outsourcingu ten problem nie leży po stronie przedsiębiorcy. Firmy IT mają w swoich szeregach kompetentnych rekruterów, koncentrujących się na pozyskiwaniu z rynku najlepszych specjalistów. Pierwszym argumentem przemawiającym za outsourcingiem jest zatem oszczędność pieniędzy. Rekrutacja oznacza zwykle znaczne koszty związane z pozyskaniem, ale też późniejszym utrzymaniem pracownika oraz inwestycjami w jego rozwój (w tym kosztowne specjalistyczne certyfikacje), a także zaplecze techniczne. Nie wspominając o cennym czasie, jaki przeznacza się na cały proces rekrutacyjny.

2. Elastyczność zasobów

Co, jeżeli firma potrzebuje jedynie stworzyć np. aplikację mobilną lub usprawnić istniejące rozwiązanie na stronie internetowej? Czy w związku z tym warto decydować się na kosztowny proces rekrutacji tylko po to, by zatrudnić specjalistów na określony czas, a później z nich zrezygnować? Pojawiają się kolejne pytania: jak dobrać najodpowiedniejszych inżynierów pod kątem wymagań technologicznych, i wreszcie: jaką przedsiębiorca będzie miał pewność, że zatrudnieni programiści będą posiadali odpowiednie kompetencje, by sprostać jego planom w kontekście nowego wdrożenia? Warto tu wspomnieć o kwestii testów: czy firma powinna zatrudniać pełnoetatowego specjalistę QA tylko po to, by pracował nad jednym projektem?

W tych wszystkich sytuacjach z pomocą przychodzi outsourcing, jako rozwiązanie zapewniające elastyczność. Firmie zewnętrznej można oddelegować pojedyncze zadania albo większy zakres usług, a przedsiębiorstwo może skupić się na właściwej sobie działalności. Skala wzajemnej współpracy jest dostosowana do potrzeb przedsiębiorcy i może być bardzo szeroka.

Jak szeroka? Do wyboru mamy outsourcing zarówno programistów, jak i developmentu, zarządzania licencjami, obsługą sieci komputerowych czy wsparciem na wypadek awarii. Ciekawą opcją jest na przykład usługa Testing as a Service, która pozwala na korzystanie z usług wykwalifikowanych testerów z określonymi kompetencjami w dowolnej konfiguracji i zakresie, dokładnie wtedy, kiedy są oni potrzebni.

3. Know-how oraz baza specjalistów

Inwestycja w ciągłe szkolenie pracowników jest kosztowna, zwłaszcza w tak dynamicznej dziedzinie jak IT. Istnieje również wspomniana wcześniej obawa, że pracownicy, odchodząc, zabiorą ze sobą zdobytą wiedzę oraz doświadczenie. Korzystając z outsourcingu, mamy dostęp do specjalistycznego know-how oraz bazy doświadczonych, zweryfikowanych specjalistów. Możemy korzystać z tych zasobów wtedy, kiedy tego najbardziej potrzebujemy, koncentrując się wyłącznie na swojej działalności i wprowadzaniu innowacji.

Outsourcing kadry IT to nowoczesne narzędzie biznesowe, które pozwala czasowo powiększyć zespół informatyczny o dodatkowych specjalistów bez potrzeby zatrudniania ich na stałe. Klienci korzystający z takiego rozwiązania, uzyskują zarówno dostęp do wiedzy dostawcy w zakresie pozyskiwania zasobów ludzkich, jak i do bazy zweryfikowanych kandydatów, którzy mogą być oddelegowani do realizowania zadań w organizacji zamawiającego.

4. Dyspozycyjność i rotacja

Problemem, który spędza sen z powiek wielu przedsiębiorcom, jest dyspozycyjność i rotacja pracowników. Co będzie podczas nieplanowanej, długotrwałej nieobecności wykwalifikowanego specjalisty, któremu przekazaliśmy spory zakres wiedzy? Czy w takiej sytuacji cały projekt legnie w gruzach? Opóźni się (o ile?)… Jak to wszystko wpłynie na funkcjonowanie firmy?

Outsourcing pracowników to – poza dostępem do wiedzy dostawcy i jego bazy kandydatów – także droga zarządzania zmianą w przedsiębiorstwie. Kwestia ewentualnego zastępstwa przestaje być problemem przedsiębiorcy, gdyż pozostaje odtąd w gestii dostawcy usług IT.

Outsourcing czy rekrutacja?

Pozyskanie specjalistów w branży IT nie jest łatwym zadaniem. Jeszcze trudniejszym – zachęcenie ich do długofalowej współpracy przy tak dynamicznym rynku pracy i kuszącej zewsząd konkurencji. Rekrutacja stała niesie ze sobą ryzyko wieloetapowego i kosztownego procesu pozyskiwania pracowników. Warto więc rozważyć korzystanie z outsourcingu, który daje przedsiębiorcy dostęp do szerokiego wachlarza wysoko wyspecjalizowanych fachowców oraz całego know-how dostawcy.

Kiedy klient decyduje się na skorzystanie z usługi Managed IT Services, to znaczy, że powierza firmie zewnętrznej całościową, całodobową odpowiedzialność za bezpieczeństwo, zarządzanie, wydajność, monitorowanie oraz usuwanie problemów czy awarii konkretnego rozwiązania informatycznego. Przedmiotem tej usługi mogą być konkretne aplikacje, bazy danych, systemy ERP, aplikacje klasy Business Intelligence czy inne systemy biznesowe.

Dlaczego firmy w ogóle decydują się na powierzenie odpowiedzialności nad własnymi rozwiązaniami firmie zewnętrznej? Warto przyjrzeć się genezie powstania tej usługi.

Przez lata firmy samodzielnie tworzyły rozwiązania IT na swoje potrzeby. Kiedy okazywało się, że coś nie funkcjonuje prawidłowo, szukały pomocy u wyspecjalizowanych dostawców usług IT.

Skierowani do pomocy eksperci przeprowadzali audyty systemu i starali się naprawiać pojawiające się problemy. Jednak na dłuższą metę takie rozwiązanie było mało efektywne – nie mając wpływu na rozwój i utrzymanie systemu, wiedzieli, że kolejna awaria jest nieunikniona. Firmy także zaczęły zauważać ten problem, więc z czasem zaczęły wynajmować takich ekspertów od „gaszenia pożarów” do stałej współpracy, na wypadek kolejnej awarii, żeby w ten sposób skrócić ścieżkę reagowania na problemy.

Zewnętrzni specjaliści, dzięki stałej współpracy z klientem, zyskiwali znacznie szerszy wgląd w sytuację, zaczynali więc monitorować system, żeby przewidywać zbliżające się kłopoty i im zapobiegać. Z czasem na taką usługę zaczęło się składać coraz więcej czynności i nabierały one charakteru długoterminowego, wyraźnie nakierowanego nie tylko na reagowanie na pojawiające się problemy i ich zapobieganie, ale także na bezpieczeństwo funkcjonowania rozwiązania IT oraz jego stabilny rozwój.

Finalnie taka usługa przyjęła formę kompleksowego zarządzania systemem, czyli właśnie IT Managed Services. Firmy zaczęły także dostrzegać dodatkową korzyść z takiej współpracy. Dzięki temu, że  systemy biznesowe są kompleksowo zarządzane i rozwijane przez firmę zewnętrzną, klient może skupić się na aspektach kluczowych dla swojego biznesu.

Korzyści z IT Managed Services

Niezależnie od kompetencji, skali i obszaru, jakie klient decyduje się przenieść w ramach usługi IT Managed Services, możemy wymienić kilka korzyści, jakie można osiągnąć dzięki temu rozwiązaniu.

Optymalizacja kosztów

Usługa rozliczana w modelu fixed-price pozwala na ustalenie kosztów usługi zarządzania wybranym obszarem w skali roku. Klient płaci za konkretne efekty w oparciu o ustalone z dostawcą warunki – zawarte w umowie SLA (Service Level Agreement). Dzięki usłudze, klient nie musi martwić się nieprzewidzianymi wydatkami związanymi z rekrutacją nowych specjalistów czy szkoleniami, w przypadku jeśli rozwój systemu lub naprawa pojawiających się błędów będzie wymagała nowych kompetencji.

Dostęp do kompetencji i wiedzy

Specjaliści zaangażowani w realizację usługi IT Managed Services są wyspecjalizowani w obszarze, którym się zajmują. Dostawca jest także odpowiedzialny za ciągły rozwój kompetencji swoich konsultantów, którzy wykonują dla klienta zleconą usługę. Klient nie musi zajmować się podnoszeniem kompetencji swojego zespołu, nie ponosi także dodatkowych kosztów z tego wynikających. Dużą wartością dodaną jest również możliwość czerpania wiedzy od zewnętrznych specjalistów, a co za tym idzie również podnoszenie kwalifikacji własnych pracowników.

Ciągłość biznesowa

Klient nie musi obawiać się o brak ciągłości biznesowej w momencie, kiedy jakaś kluczowa funkcjonalność przestaje działać. Dostawca odpowiada za to, żeby nie dochodziło do sytuacji krytycznych, a ewentualne awarie nie były odczuwalne dla klienta.

Skalowalność zasobowa

Dostawca odpowiada za elastyczne zarządzanie zasobami w taki sposób, żeby w pełni wykorzystywać potencjał każdego z pracowników oraz odpowiednio zmniejszać, bądź zwiększać ich liczbę w zależności od potrzeb.

Czy IT Managed Services sprawdzi się w Twojej firmie?

Usługi IT Managed Services pozwalają firmom optymalizować koszty, jak również przenieść na wyspecjalizowanych dostawców usług ryzyko związane z zarządzaniem rozwiązaniami IT. Jeśli po przeczytaniu tego artykułu zaczynasz zastanawiać się czy tego typu usługi są dobrym rozwiązaniem dla Twojej firmy – zadaj sobie kilka poniższych pytań, które pomogą Ci w podjęciu tej decyzji:

• Czy posiadasz systemy/rozwiązania IT, wymagające dużego skupienia i zaangażowania w  utrzymanie i rozwój?
• Czy te systemy lub rozwiązania wymagają innowacyjnego podejścia do rozwoju, częstych napraw lub monitorowania jego wydajności?

Jeśli odpowiedzi na powyższe pytania brzmią TAK, zastanów się teraz:

• Czy umiesz przewidzieć lub zoptymalizować koszty w obszarze IT w Twojej firmie?
• Czy potrafisz przewidzieć zaangażowanie Twoich pracowników etatowych na poszczególnych etapach prac utrzymaniowych czy rozwojowych?
• Czy posiadasz odpowiednie zasoby i kompetencje wśród swoich pracowników do utrzymania i rozwoju Twojego systemu informatycznego, a podnoszenie ich kompetencji uważasz za przewidywalny czasowo i cenowo?

Jeśli na chociaż jedno z tych pytań odpowiedź brzmi NIE, skontaktuj się z nami. Wspólnie zastanowimy się nad tym, jak można usprawnić działanie Twojego biznesu i czy IT Managed Services to rozwiązanie, które w tym pomoże.

Przejdź do:

1. 1. Rozszerzenie własnego zespołu, czyli tzw. team extension
2. 2. Stworzenie pełnego, zewnętrznego zespołu, czyli tzw. team leasing
3. 3. Jednorazowa usługa doradcza w zakresie technologii
4. 4. Usługi Managed Services
5. 5. Ewolucja współpracy outsourcingowej
6. 6. Podsumowanie

Outsourcing usług IT coraz częściej wspiera realizację projektów. Zastanówmy się, jakie możliwości dostępne są na rynku IT w zakresie outsourcingu rozwoju oprogramowania i usług z nim związanych. Firmy poszukujące odpowiedniego modelu mogą najczęściej wybierać spośród czterech najpopularniejszych:

1. Rozszerzenie własnego zespołu, czyli tzw. team extension

Partner outsourcingowy udostępnia specjalistów, których brakuje w zespole klienta, zarówno pod względem ilościowym (brak odpowiedniej liczby pracowników w zespole), jak i jakościowym (brak konkretnych kwalifikacji lub kompetencji w zespole).

2. Stworzenie pełnego, zewnętrznego zespołu, czyli tzw. team leasing

Zespół tworzony jest w oparciu o konkretne wymagania dotyczące projektu i może się składać zarówno z programistów, jak i testerów oprogramowania, projekt managerów, analityków biznesowych, a także – w przypadku zespołów scrumowych – Scrum Masterów.

3. Jednorazowa usługa doradcza w zakresie technologii

Usługa zlecana ad hoc w celu rozwiązania konkretnego problemu, realizowana przez dedykowanego do tego specjalistę lub zespół specjalistów, który posiada odpowiednie do tego kompetencje.

4. Usługi Managed Services

Managed Services to kompleksowa usługa zarządzania określonym obszarem technologicznym w firmie, w wyniku której partner technologiczny przejmuje odpowiedzialność za utrzymanie całego systemu lub środowiska aplikacji klienta, delegując w tym celu dedykowany zespół serwisowy.

Ewolucja współpracy outsourcingowej

Współpraca z partnerem technologicznym często ewoluuje w czasie, co wynika z faktu, że potrzeby klienta zmieniają się. Wraz ze wzrostem zaufania i doświadczenia zdobywanego w trakcie wspólnych projektów, pojawiają się także nowe inicjatywy, partnerstwo dojrzewa, zacieśnia się i rozszerza na kolejne projekty. Jest to naturalne zjawisko, w związku z tym w branży IT bardzo często współpraca outsourcingowa rozpoczyna się od małych, pilotażowych projektów, w trakcie których strony poznają się i testują nawzajem. W przypadku porażki projektu ryzyko jest dzięki temu ograniczone, natomiast w przypadku sukcesu, w szybki sposób taką współpracę można rozwinąć o kolejne zadania.

Jak taka ewolucja współpracy może przebiegać? Posłużę się przykładem jednej z firm, z którą współpracuję. Firma zgłosiła się do Inetum w celu rozszerzenia swojego wewnętrznego zespołu testów oprogramowania o testera, który dostarczany jest w modelu team extension. W trakcie współpracy okazało się jednak, że strategia testów w firmie jest zaniedbana, nie prowadzono żadnej dokumentacji, w związku z tym wciąż powtarzały się te same błędy i problemy, co wydłużało procesy związane z utrzymaniem systemu.

Dzięki szerokiej ofercie usług i kompetencji w obszarze Quality Assurance, Inetum było w stanie zaproponować niezbędne zmiany. Doświadczony inżynier Quality Assurance zajął się stworzeniem dedykowanego i bezpiecznego procesu testowego. W ramach usługi stworzona została strategia i polityki testów dla całej organizacji, a klient skorzystał także z mentoringu, nadzoru i szkoleń dla pracowników własnego zespołu testowego.

Po wdrożeniu nowej strategii testowej, klient zdecydował się również na usługę w modelu STaaS, czyli Software Testing as a Service. Model ten umożliwia mu korzystanie z zasobów kompetencyjnych działu Quality Assurance z Inetum „na żądanie”, czyli w momencie, kiedy w projekcie pojawia się taka potrzeba.

Podsumowanie

Powyższy przykład pokazuje jak istotne we współpracy outsourcingowej jest poznanie się, budowa zaufania i elastyczność we wzajemnych stosunkach. Są to trzy podstawowe elementy niezbędne do budowania bezpiecznej relacji i długoterminowego partnerstwa, z którego obie strony będą czerpały korzyści. Podczas wyboru partnera outsourcingowego bardzo istotne jest więc sprawdzenie modeli współpracy oferowanych przez niego, ale także umiejętności słuchania potrzeb klienta, ponieważ będzie to kluczowe w trakcie prowadzenia wspólnych projektów outsourcingowych.

Przejdź do:

1. 1. Po co Maki w mojej firmie?
2. 2. Ile to kosztuje?
3. 3. Apple workplace
4. 4. Bezpieczeństwo
5. 5. Czy Mac jest dla każdego?

Muszę jednak przyznać, że w każdej legendzie jest ziarno prawdy. Otóż komputery od Apple potrafią naprawdę wszystko to, czego potrzebuje większość użytkowników i robią to naprawdę bardzo dobrze (o ile nie najlepiej – w końcu pod względem user experience Apple jest niekwestionowanym liderem), jednak jeśli chodzi o zaawansowane potrzeby korporacyjne, tutaj wciąż Microsoft ma sporo do powiedzenia. To jednak nie znaczy wcale, że komputery z systemem macOS nie nadają się do rozwiązań typu enterprise. W wielu przypadkach będą nawet zdecydowanie lepsze od PC-tów. Ale o tym nieco później. Przede wszystkim jednak pamiętać trzeba, że można je z łatwością zintegrować ze środowiskiem, które bazuje na rozwiązaniach Microsoft. macOS doskonale integruje się z usługami świadczonymi z serwerów Windows czy Linux. Warto również zwrócić uwagę na nowoczesne rozwiązanie oferowane przez Microsoft o nazwie Conditional Access, które zapewnia zintegrowaną ochronę i dostęp do zasobów Office 365.

Po co Maki w mojej firmie?

Mimo, że iPhone stał się już bardzo popularnym narzędziem biznesowym, Maców w przedsiębiorstwach jest wciąż stosunkowo mało (Francja, UK: 19% macOS, 77% Windows; Europa: 13%, 82%, Swiss: 26%, 71%, Polska: macOS 4%, 91%). Użytkownicy Appla są jednak zdecydowanie bardziej świadomi swoich decyzji i coraz częściej możliwość korzystania ze sprzętu z jabłkiem jest dla nich bardzo istotne w wyborze pracodawcy. Możliwość wyboru sprzętu, na którym pracownik będzie pracował, może mieć więc dla firmy ogromne znaczenie wizerunkowe. I staje się mocnym argumentem w walce o wartościowego pracownika, co w czasach trudnej sytuacji na rynku pracy jest nie do przecenienia.

Poza tym w firmach, które umożliwiają pracownikom wybór urządzenia wyraźnie widać różnicę w podejściu użytkownika do takiego komputera. Jest ono zupełnie inne niż w przypadku PC-tów. Pracownik dostaje nowy, zafoliowany sprzęt, który po rozpakowaniu i włączeniu posiada wszystko, czego potrzeba do rozpoczęcia pracy. Czy to ma znaczenie? Każdy użytkownik sprzętu od Apple wie, że zdejmowanie folii z nowego „jabłuszka” to prawdziwy rytuał. Poza tym pracownik dostaje sprzęt, który już odpowiada jego roli w firmie i nie wymaga kolejnych konfiguracji czy wizyt w dziale IT, ale do tego wrócę później.

Ile to kosztuje?

Czy jednak przejście na Mac w biznesie jest opłacalne? Tak, jeśli do szacowania kosztów podejdziemy kompleksowo, a nie tylko biorąc pod uwagę cenę sprzętu. Ważne są także koszty oprogramowania, wsparcia technicznego, czasu dostarczenia i zaangażowania serwisu.

Firma IBM przeprowadzała dosyć szczegółowe badania, porównujące koszty zarządzania urządzeniami Mac i PC. Wnioski dla niektórych mogą być zaskakujące – okazuje się bowiem, że korzystanie z Maców jest tańsze o jedną trzecią, nawet jeśli weźmiemy pod uwagę różnice w cenie samego urządzenia. Z czego wynika ta różnica? Użytkownicy PC-tów dwa razy częściej korzystają ze wsparcia technicznego niż użytkownicy Maca, ponadto problemy z PC-tami aż w 27% wymagają osobistej interwencji pracownika działu technicznego. W przypadku Maców odsetek ten wynosił w chwili publikacji raportu IBM tylko 5% (a w tej chwili jest to już tylko 3,5%).

Wszystko to sprawia, że zadowolenie z korzystania z Maców w firmach wynosi ponad 90%.

Sam proces od zakupu do dostarczenia gotowego do pracy urządzania pracownikowi jest przy tym o wiele krótszy, a co za tym idzie, znacznie tańszy. Wystarczy zamówić urządzenie, a zostanie ono dostarczone bezpośrednio do pracownika, z pominięciem przy tym działu IT. Lokalizacja pracownika nie ma dzięki temu znaczenia, co jest szczególnie istotne w przypadku firm działających w wielu lokalizacjach, lub umożliwiających pracę zdalną. Jest to możliwe dzięki funkcji Apple służącej do błyskawicznej instalacji i aktywacji urządzenia, czyli Apple Device Enrolment Program.

Apple workplace

Zaletą Apple Device Enrollment Program jest dostarczanie aktualnego, najnowszego i najbezpieczniejszego rozwiązania za każdym razem, kiedy w firmie pojawia się nowe urządzenie. Metody znane z urządzeń z systemami Windows, bazujące na wgrywaniu statycznych obrazów były czasochłonne w przygotowywaniu oraz w dostarczeniu, a dodatkowo powodowały często, że oprogramowanie na nowym sprzęcie było od samego początku przestarzałe i nie spełniało wymogów bezpieczeństwa.

Należy pamiętać, że wraz z Makiem dostarczany jest również system operacyjny oraz pakiet iWork, pozwalający na pracę zespołową. Dla firm korzystających z pakietu Office dostępny jest także w pełni kompatybilny pakiet Office 365 na komputery Mac. Rozwiązania Apple to także cały ekosystem urządzeń współpracujących ze sobą. Urządzenia oparte na iOS, jak iPhone i iPad, także Apple TV są tego doskonałym przykładem.

Nowoczesne zarządzanie Macami powoduje, że użytkownicy mogą samodzielnie pobierać potrzebne im aplikacje w ramach wewnętrznego sklepu z aplikacjami, a także na własną rękę rozwiązać ewentualne problemy – wystarczy wybór odpowiedniej funkcji naprawczej. Dodatkowo Apple wspiera politykę BYOD (Bring Your Own Device), dzięki możliwości odseparowania elementów prywatnych od służbowych. Dzięki temu firma ma gwarancję bezpieczeństwa, a prywatność pracownika jest w pełni chroniona.

Bezpieczeństwo

To kolejny obszar wokół którego narosło wiele mitów. Wciąż można usłyszeć głosy, że nie ma wirusów, które mogłyby zainfekować urządzenia Apple. Czy tak jest na prawdę? Niestety nie. Są wirusy, które mogą zagrozić urządzeniom z iOSem czy macOSem, na szczęście jednak wbudowany system zabezpieczeń skutecznie takie ataki odpiera. Bezpieczeństwo danych na dysku zapewnia wbudowana funkcja szyfrowania FileVault, natomiast bezpieczeństwa użytkownika pilnuje Gatekeeper, blokujący możliwość instalowania aplikacji od nieznanych developerów, a także X-protect – wbudowany system chroniący przed zagrożeniami typu maleware. macOS dysponuje także wbudowanym system tworzenia szyfrowanej kopii zapasowej Time Machine.

Pamiętać jednak należy, że usługi te trzeba stale monitorować – przede wszystkim pod kątem tego, czy są włączone, zaktualizowane i czy użytkownik nie próbuje sobie sam zrobić krzywdy (nawet całkiem nieumyślnie), bo mimo wszystko wciąż najważniejszym zabezpieczeniem przed atakami cyberprzestępców jest zdrowy rozsądek.

Przy tej okazji warto wspomnieć o głośnych w zeszłym roku atakach ransomware. Wirus WannaCry, który zaszyfrował miliony komputerów na całym świecie, dla urządzeń Apple był zupełnie nieszkodliwy. Administratorzy systemów IT przekonali się wtedy, że uzależnienie infrastruktury całej firmy od jednego systemu operacyjnego może być bardzo niebezpieczne. Po ataku WannaCry bardzo wiele firm podjęło więc decyzję o zakupie pierwszych Maców dla swoich pracowników.

Zaleca się, żeby minimum 15-25% użytkowników w organizacji korzystało z urządzeń Apple. Dzięki temu w przypadku ewentualnego ataku przynajmniej część urządzeń będzie bezpiecznych, utrzymując zdolność operacyjną firmy do czasu przywrócenia działania reszty infrastruktury. Jest to więc forma szczepienia ochronnego przeciwko wirusom komputerowym – nawet jeśli Twoja firma zachoruje, przynajmniej nie umrze.

Czy Mac jest dla każdego?

Wybór Mac vs PC na pewno powinien być dobrze przeanalizowany, natomiast przeszkodą nie jest na pewno istniejąca już architektura firmy (serwery działające na Windows), ale wymagania dotyczące oprogramowania. Większość najpopularniejszego na rynku oprogramowania posiada wersje na macOS, (tak jest w przypadku Office czy Adobe Creative), jednak bardziej specjalistyczne systemy biznesowe mogą takich wersji nie mieć. Należy więc sprawdzić wszystkie systemy wykorzystywane w firmie pod tym kątem i na tej podstawie podjąć decyzję o wdrożeniu (lub nie) Maców w swojej organizacji.

Inetum oferuje kompleksowe wsparcie w zakresie zarządzania urządzeniami macOS oraz iOS z pomocą systemu klasy Enterprise Mobility System firmy Jamf. Chcesz dowiedzieć się więcej? Skontaktuj się z nami.

Przejdź do:

1. 1. Partner IT skrojony do twoich potrzeb
2. 2. Etyka i lojalność w biznesie
3. 3. Właściwy partner technologiczny, a nie podwykonawca
4. 4. Rola klienta usług IT
5. 5. Wyzwania w realizacji projektu
6. 6. Usługi outsourcingu IT
7. 7. Jak rozpoznać rzetelnego dostawcę?
8. 8. Win – win

Partner IT skrojony do twoich potrzeb

Nad zmianą wizerunku dostawcy outsourcingu i budową niezbędnego zaufania mozolnie przez lata pracowali handlowcy, opiekunowie klienta, PM-owie i wdrożeniowcy, a także sami programiści, a więc w zasadzie cały zespół, odpowiadający za realizację umowy z klientem. Na czym ta praca polegała? Przede wszystkim na wypracowywaniu skutecznych sposobów komunikacji pomiędzy zaangażowanymi stronami i analizie potrzeb klienta. Rynek się w tym czasie rozwinął, warunki współpracy stały się stabilniejsze, relacje biznesowe zmieniły swój charakter i coraz częściej także po stronie klienta pojawia się chęć zacieśnienia współpracy – bo kooperacja może przynieść większą skuteczność działania i wymierne, także finansowo, korzyści dla obu stron. Do tego jednak spełnione muszą być określone warunki.

Etyka i lojalność w biznesie

Większość z nich powiązana jest z szeroko rozumianą jakością współpracy, którą musi prezentować dostawca, aby zdobyć zaufanie klienta i zasłużyć sobie na miano profesjonalnego partnera. Skoncentruję się tylko na kilku wybranych.

Zasady fair play, czyli to, jak traktują się strony, jak realizują obietnice złożone w rozmowach i negocjacjach biznesowych, a także w jaki sposób mówią o sobie po zakończeniu współpracy, to wszystko można nazwać ogólnie etyką biznesową. Są to z definicji zasady niepisane, bo też żadna umowa nie jest w stanie zapewnić lojalności, ale bez nich współpraca biznesowa nie jest w stanie zaspokoić oczekiwań obu stron.

Wybór dostawcy IT – właściwy partner technologiczny, a nie podwykonawca

Na rynku obecnych jest wielu dostawców outsourcingu usług IT i integratorów systemów IT, jednak wybór dostawcy powinien opierać się na wcześniejszej analizie oferowanych przez niego rozwiązań. Istotne będzie przede wszystkim podejście dostawcy do badania potrzeb klienta, zasady realizacji projektu, a także doświadczenie w rozwoju lub integracji systemów IT w firmach z naszego sektora. Zanim więc podejmiemy ostateczną decyzję, wybór dostawcy powinien być poprzedzony sprawdzeniem następujących kluczowych elementów:

1. Wiedza merytoryczna/kompetencje technologiczne dostawcy IT

Kompetencje technologiczne, czy też tzw. stos technologiczny oferowany przez dostawcę, a więc zakres i stopień wiedzy w zakresie dostarczanych technologii, są niezwykle istotne z punktu widzenia zaufania biznesowego. Od partnera technologicznego oczekiwać należy konkretnych umiejętności i tutaj nie chodzi o wizerunek, ale o obiektywny profesjonalizm, który pozwala na rzetelne wywiązanie się z umowy. Istotne są tutaj zarówno kompetencje w zakresie technologii używanych w projekcie, ale także wiedza i doświadczenie projektowe wykraczające poza zakres umowy, ponieważ pomagają one sprostać niespodziewanie pojawiającym się w projekcie wyzwaniom.

2. Dojrzałość świadczonych usług IT

Dojrzałość biznesowa partnera technologicznego wyraża się w jego doświadczeniu, zdolności do przewidywania, a także świadomości, że praca wykonywana dla klienta to tak naprawdę inwestycja w przyszłość i rozwój własnej firmy. W tym przypadku wybrałem trzy najważniejsze obszary, na które należy zwrócić uwagę: zaangażowanie, planowanie oraz terminowość. Można oczywiście stworzyć długą listę cech świadczących o dojrzałości biznesowej partnera, ale właśnie te są z całą pewnością kluczowe w budowaniu zaufania.

Zaangażowanie wyraża się w aktywnym podejściu do realizowanego wspólnie z klientem projektu. Nie ma mowy o biernym oczekiwaniu na zlecone zadania. Przykładowo przy współpracy w modelu „team extension” członkowie zespołu dostawcy nie będą jedynie realizowali przydzielonych im zadań, ale także wykazywali swoją aktywność w kwestiach bardziej złożonych, jak planowanie architektury docelowego rozwiązania, kreatywne rozwiązywanie pojawiających się problemów, czy proponowanie najlepszych dla projektu narzędzi.

3. Prawidłowe planowanie i terminowość

Są one bardzo ważnymi, jeśli nie najważniejszymi czynnikami i od niech najczęściej uzależnione jest to, czy uda się zbudować zaufanie między stronami umowy. W tym celu po stronie wykonawcy tworzy się estymację, a więc szacuje czas developmentu i innych niezbędnych prac. Na tej podstawie powstaje harmonogram realizacji.

Dojrzałość biznesową partnera można dostrzec w wykonanych szacunkach czasochłonności, które są realistyczne, a nie tworzone tylko po to, żeby złożyć lepszą ofertę. Doświadczony partner IT wie, ile czasu będzie potrzebne na zrealizowanie projektu, nie będzie więc tego czasu sztucznie zaniżał czy zawyżał (co jest prawdopodobne w przypadku niedoświadczonego dostawcy, który walczy o zlecenie za wszelką cenę lub nie umie odpowiednio oszacować potrzebnego czasu i asekuracyjnie zawyża swoją estymację). Doświadczenie i dojrzałość pozwala na stworzenie takiego planu, za który dostawca będzie w stanie wziąć odpowiedzialność i zrealizować go w terminie.

 Rola klienta usług IT

W tym wszystkim nie można zapominać również o kliencie, w końcu współpraca nie dotyczy tylko jednej strony. Bez właściwego podejścia po stronie klienta, partnerska współpraca nie jest rzecz jasna w pełni możliwa. Klient ze swojej strony powinien wykazywać się elastycznością, zaangażowaniem i dobrą wolą, żeby współpraca mogła sprawnie przebiegać. Aspekty projektu, w których może być istotna elastyczność po stronie klienta:

• data startu projektu, jeśli niezbędne jest dłuższe wdrożenie zespołu, poczynienie bardziej zaawansowanych przygotowań lub wskazane jest uzupełnienie zespołu specjalistą o kluczowych kompetencjach, który może nie być dostępny od zaraz,
• wykorzystywane narzędzia i technologie, jeśli partner technologiczny prezentuje rzeczowe argumenty, przemawiające za ich zmianą,
• tryb pracy, na przykład wykonywanie pracy zdalnie przez zespół dostawcy,
• godziny realizowania usług, jeśli standardowe godziny pracy klienta są rozbieżne z proponowanymi przez dostawcę (częste zjawisko w przypadku współpracy międzynarodowej), nawet jeśli na początku takich zmian nie zakładał.

Wyzwania w realizacji projektu

Dodatkowo w trakcie realizacji umowy strony mogą napotykać różnorodne potencjalne wyzwania, którym muszą sprostać, aby sprawnie kontynuować projekt. Powołam się tutaj na przykłady w zakresie współpracy typu body leasing/team leasing:

• konieczność przeprowadzenia właściwego onboardingu,
• wyzwania komunikacyjne,
• sprzęt musi być dostosowany do wykonywanych zadań (zwłaszcza jeśli charakterystyka projektu wymusza zastosowanie sprzętu nietypowego dla danej organizacji).
• chęć zmiany projektu przez osobę realizującą projekt z ramienia dostawcy,
• zmiana pracy przez osobę realizującą projekt z ramienia dostawcy.

Na część z tych sytuacji klient może nie mieć bezpośredniego wpływu i jeżeli wykaże się zrozumieniem i zaangażowaniem, to jest to dowód na to, że wykazuje chęć do prowadzenia partnerskiej współpracy z dostawcą.

Usługi outsourcingu IT

Firmy poszukujące sprawdzonych rozwiązań w zakresie usług IT, a zwłaszcza rzetelnego dostawcy usług rozwoju oprogramowania, które równocześnie chcą partnerskiej współpracy opartej na zaufaniu, nie muszą już obawiać się usług w modelu outsourcingu. Wręcz przeciwnie – tego typu usługi rozwijają się z powodzeniem na całym świecie i w Polsce już od wielu lat, dzięki czemu przeszły ewolucję do takiego etapu, w którym to właśnie merytoryka i know-how stają się najważniejszą wartością oferowaną klientowi.

Jak rozpoznać rzetelnego dostawcę oprogramowania i systemów IT?

Wybór dostawcy powinien być poprzedzony porównaniem oferty kilku dostawców na rynku, a także rozmowami z ich przedstawicielami. Pozwala to na zidentyfikowanie mocnych i słabych stron każdego z nich. Na koniec przedstawiam więc podsumowanie elementów, na które należy zwrócić uwagę podczas dokonywania wyboru partnera biznesowego w obszarze usług IT:

• posiada potwierdzone doświadczenie projektowe w obsłudze klientów z Twojej branży. Nie dokonuj wyboru bez sprawdzenia referencji firm, które znasz;
• posiada szersze kompetencje niż wymagane w naszym projekcie – dzięki temu będzie w stanie zaproponować rozwiązania, których wprawdzie nie przewidzieliśmy na etapie definiowania założeń projektu, ale mogą istotnie pomóc w jego realizacji lub osiągnięciu lepszych efektów.
• podczas rozmów poprzedzających podpisanie umowy zadaje właściwe pytania: na temat budżetu, oczekiwań, potrzeb firmy, a także specyfikacji projektowej;
• kosztorys i harmonogram są realistyczne, więc wynikają z analizy wymagań projektowych, a nie z chęci przedstawienia najtańszej oferty.
• koszty prac programistycznych uzależnione są od kompetencji programistów, weryfikowanych przez rynek pracy – jeśli dostawca oferuje bardzo niskie stawki, bądź przygotowany na to, że prace mogą być realizowane przez osoby o niskich kwalifikacjach;
• rzetelny dostawca będzie proponował rozliczenia w modelu „time and material”, chyba że projekt jest bardzo mały, lub posiada bardzo szczegółową specyfikację, przedstawioną przez klienta. Umowy „fixed price” są ryzykowne zarówno dla dostawcy (ryzyko kar), jak i dla klienta (ryzyko słabej jakości z uwagi na konieczność zmieszczenia się w założonym z góry czasie i budżecie);
• rzetelny dostawca dba o transparentną komunikację i budowanie relacji partnerskiej, więc będzie proponował rozwiązania ułatwiające kontakt między stronami.

Win – win

Jeśli każda strona rozumie, że we współpracy outsourcingowej możliwa jest sytuacja win-win, a poza realizacją krótkoterminowych celów biznesowych liczą się też inne wartości, jak choćby lojalność czy partnerstwo, wtedy można przewidywać, że w takim przypadku współpraca może być naprawdę długofalowa i owocna. W takiej sytuacji korzyści są równomiernie rozłożone, dzięki czemu obu stronom zależy na ich pomnażaniu i jak najdłuższym kontynuowaniu współpracy. A czy nie o to w tym wszystkim chodzi?

Przejdź do:

1. 1. Wywiad, czyli pozyskanie podstawowych informacji
2. 2. Analiza i poszukiwanie przyczyn wystąpienia problemu
3. 3. Pomoc w rozwiązaniu problemu
4. 4. Testy, testy i jeszcze raz testy
5. 5. Finalizacja działań i zakończenie konsultacji

W przypadku korzystania z .NET SDK dla Qlik Sense często pojawiają się problemy, wynikające z ograniczonego wsparcia technicznego. Udostępnione przez producenta materiały, pozwalają wprawdzie na sprawne rozpoczęcie programowania z wykorzystaniem wspomnianego SDK, jednak w przypadku bardziej zaawansowanych potrzeb, dokumentacja ta może okazać się niewystarczająca. Reference Manual dla bibliotek programistycznych .NET ogranicza się jedynie do skromnego opisu bibliotek, klas, metod i właściwości, nie zawiera jednak bardzo przydatnych przykładów kodu. Dokumentacja wystarcza więc, żeby zrozumieć działanie funkcji, ale pominięcie szczegółów związanych z ich implementacją, powoduje znaczne trudności z punktu widzenia integracji. Programiści, rozpoczynający pracę z Qlik Sense .NET SDK, w swoich projektach często natrafiają więc na przeszkody, wynikające z niepoprawnej konfiguracji.

W takiej sytuacji przydatne są konsultacje, czy też nawet wynajęcie specjalisty, który będzie potrafił poprawnie zaimplementować wspomnianą wcześniej integrację.

Wywiad, czyli pozyskanie podstawowych informacji

W pierwszej fazie konsultacji należy przeprowadzić wywiad z klientem, dotyczący występującego problemu oraz jego oczekiwań, dotyczących zakresu usługi. Jest to podstawowa informacja, definiująca pracę konsultanta.

Kluczowym elementem każdej konsultacji jest oczywiście wiedza. W przypadku projektów związanych z integracją, ważne są informacje, dotyczące wymagań zastosowanego oprogramowania, jego ograniczeń, warunków licencjonowania oraz prawidłowego sposobu jego integracji. Producent umożliwia integrację swojego produktu z innymi aplikacjami, takimi jak strony internetowe, aplikacje webowe (ASP .NET), czy też systemy operacyjne, jak Microsoft Windows, udostępniając pakiet bibliotek programistycznych. Korzystając z tych bibliotek, należy jednak mieć na uwadze, że są one najczęściej obłożone ograniczeniami, wynikającymi z warunków licencyjnych. Należy więc już na wstępie ustalić, czy produkt został zaimplementowany zgodnie z warunkami umowy licencyjnej.

Najczęstsze problemy, wynikające z użycia Qlik Sense .NET SDK, to jednak błędy w samej aplikacji, tj. nieodpowiednio zaimplementowane funkcjonalności. Właśnie dlatego pozyskując informacje, stanowiące podstawę identyfikacji problemu, przede wszystkim należy porozmawiać z klientem o produkcie, oraz o tym, co chciał osiągnąć, integrując narzędzie BI. Ważne jest także pozyskanie informacji na temat tego, jak integracja była przeprowadzona.

Analiza i poszukiwanie przyczyn wystąpienia problemu

Analiza problemów ,wynikających z integracji Qlik Sense z użyciem .NET SDK, składa się z kilku etapów.

• W pierwszym etapie warto przekonać się na własne oczy o problemie. Należy poprosić o odtworzenie problemu, co pozwoli na zidentyfikowanie miejsca, w którym występuje.
• Drugim etapem jest analiza logów, zarówno serwera, jak i samej aplikacji. Może się to okazać bardzo pomocne. Jeśli aplikacja w żaden sposób nie loguje błędów, należy poprosić o zalogowanie błędów dla powodujących problem elementów.
• W etapie trzecim następuje dogłębna analiza kodu, wykorzystującego wspomniane biblioteki, tak by ostatecznie zidentyfikować problem.

Pomoc w rozwiązaniu problemu

Gdy udało się znaleźć przyczynę i rozwiązanie problemu, należy pomóc specjalistom klienta w implementacji zmian, które umożliwią poprawne działanie aplikacji. Nie zaleca się samodzielnego naprawiania błędów, chyba że klient sobie tego wyraźnie życzy – konsultacja powinna bowiem zakończyć się nie tylko wyeliminowaniem samych błędów, ale także przekazaniem wiedzy na temat tego, jak do nich nie dopuścić w przyszłości.

Testy, testy i jeszcze raz testy

Każda zmiana w sposobie implementacji funkcji, procedur, czy metod, powoduje zmiany w działaniu systemu, dlatego po każdej modyfikacji należy przetestować, czy wszystko działa, tak jak powinno – także elementy, które wcześniej działały poprawnie, oraz czy na pewno problem został skutecznie rozwiązany.

Finalizacja działań i zakończenie konsultacji

O tym, czy zadanie zostało zakończone, decyduje klient, ewentualnie umowa wcześniej z nim zawarta. Warto spotkać się z osobą, która jest odpowiedzialna za projekt i przedstawić podsumowanie przeprowadzonych konsultacji oraz osiągniętych rezultatów. Podsumowanie takie powinno zawierać informacje na temat źródeł błędów, instrukcję rozwiązania problemu, a także informację, jak uniknąć podobnych błędów w przyszłości.