{"id":31310,"date":"2019-08-14T06:59:42","date_gmt":"2019-08-14T04:59:42","guid":{"rendered":"https:\/\/nearshore-it.eu\/artykuly\/przywodztwo-sluzebne-historia-i-filozofia\/"},"modified":"2024-11-07T14:44:18","modified_gmt":"2024-11-07T13:44:18","slug":"przywodztwo-sluzebne-historia-i-filozofia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/artykuly\/przywodztwo-sluzebne-historia-i-filozofia\/","title":{"rendered":"Przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne \u2013 historia i filozofia"},"content":{"rendered":"\n
\n

<\/p>\n

    \n
  1. 1. Potrzeba przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego<\/a><\/li>\n
  2. 2. Przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne w Scrumie<\/a><\/li>\n
  3. 3. Uj\u0119cie historyczne<\/a><\/li>\n
  4. 4. Przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne w religii<\/a><\/li>\n
  5. 5. Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni liderzy<\/a><\/li>\n
  6. 6. Przyw\u00f3dztwo \u2013 zmiany w Polsce<\/a><\/li>\n <\/ol>\n<\/div>\n\n\n

    Potrzeba przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego<\/h2>\n\n\n\n

    W ostatnich latach cz\u0119sto podejmowanym tematem by\u0142 kryzys zarz\u0105dzania. G\u0142\u00f3wn\u0105 przyczyn\u0105 by\u0142a i jest potrzeba \u015bwie\u017cszego podej\u015bcia oraz szukanie alternatywy dla dawnego modelu.<\/a> Od lider\u00f3w coraz cz\u0119\u015bciej oczekujemy, aby raczej dawali przyk\u0142ad swoim zachowaniem, pobudzaj\u0105c do dzia\u0142ania, ni\u017c wydawali polecenia.<\/p>\n\n\n\n

    Odpowiedzi\u0105 na wyzwania wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci jest filozofia przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego, czyli kierowania lud\u017ami w spos\u00f3b bardziej moralny i etyczny. Jest ona wykorzystana przez techniki zwinne, jak na przyk\u0142ad Scrum. Rola servant-leadera, bo tak w\u0142a\u015bnie \u201ePrzewodnik po Scrumie\u201d okre\u015bla Scrum Mastera, nie opiera si\u0119 na realizowaniu w\u0142asnej potrzeby w\u0142adzy lub wp\u0142ywu, lecz na wsp\u00f3\u0142dzia\u0142aniu.<\/strong> W my\u015bl idei przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego pomoc i wsparcie dla wsp\u00f3\u0142pracownik\u00f3w s\u0105 na pierwszym miejscu. Warto w tym momencie zaznaczy\u0107, i\u017c partnerskie podej\u015bcie do innych os\u00f3b w \u017cadnym wypadku nie wyklucza wsp\u00f3lnego skupienia si\u0119 na aspekcie biznesowym i generowania zysku dla organizacji lub spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n

    Przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne w Scrumie<\/h2>\n\n\n\n

    Przewodnik po Scrumie,<\/a> czyli podstawowe \u017ar\u00f3d\u0142o wiedzy ka\u017cdego Scrum Mastera, m\u00f3wi wyra\u017anie: \u201eScrum Master jest przyw\u00f3dc\u0105 s\u0142u\u017cebnym (ang. servant-leader<\/em>) Zespo\u0142u Scrumowego\u201d. W publikacji \u201eThe 8 Stances of a Scrum Master\u201d z kolei przeczytamy co\u015b, co na poz\u00f3r mo\u017ce wydawa\u0107 si\u0119 sprzeczne: \u201eScrum Master nie jest mistrzem zespo\u0142u, ale mistrzem w zach\u0119caniu, umo\u017cliwianiu i energetyzowaniu ludzi, aby mogli sta\u0107 si\u0119 zespo\u0142em i realizowa\u0107 sw\u00f3j pe\u0142ny potencja\u0142\u201d.<\/strong><\/p>\n\n\n\n

    <\/div>\n\n\n\n
    \"<\/figure>\n\n\n\n
    <\/div>\n\n\n\n
    <\/div>\n\n\n\n

    Ju\u017c z przytoczonych definicji wynika, i\u017c praca ka\u017cdego Scrum Mastera powinna skupia\u0107 si\u0119 nie na w\u0142asnych potrzebach i zachciankach, ale rozwoju i podtrzymywaniu zaanga\u017cowania zespo\u0142u. Przyw\u00f3dztwo poprzez przyk\u0142ad jest jednym z najtrudniejszych w realizacji, gdy\u017c wymaga od Scrum Mastera najpierw zmiany w\u0142asnego zachowania, a dopiero potem uczenia innych cz\u0142onk\u00f3w zespo\u0142u b\u0105d\u017a wp\u0142ywania na nich.<\/strong> Jak to si\u0119 sta\u0142o, \u017ce przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne znalaz\u0142o sta\u0142e miejsce w zarz\u0105dzaniu i jest z powodzeniem stosowane nawet w projektach z obszaru IT? W dzisiejszym artykule chcia\u0142bym prze\u015bledzi\u0107 losy idei przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego i przybli\u017cy\u0107 j\u0105 wszystkim, kt\u00f3rzy pracuj\u0105 w takim modelu lub s\u0105 nim zainteresowani.<\/p>\n\n\n\n

    Przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne \u2013 uj\u0119cie historyczne<\/h2>\n\n\n\n

    Idea przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego skrystalizowa\u0142a si\u0119 za spraw\u0105 tekstu Roberta Greenleafa, kt\u00f3ry po lekturze noweli \u201eJourney to the East\u201d odkry\u0142, i\u017c generaln\u0105 istot\u0105 przyw\u00f3dztwa jest s\u0142u\u017cenie innym. Na kanwie tego do\u015bwiadczenia Greenleaf w 1970 roku napisa\u0142 esej pod tytu\u0142em \u201eThe Servant as Leader<\/a>\u201d, w kt\u00f3rym po raz pierwszy u\u017cy\u0142 terminu \u201eservant leadership<\/a>\u201d. Jak stwierdzi\u0142 sam Greenleaf:<\/p>\n\n\n\n

    \n

    \u201eZaczyna si\u0119 to od naturalnego uczucia, \u017ce osoba chce s\u0142u\u017cy\u0107, przede wszystkim s\u0142u\u017cy\u0107.<\/a> W\u00f3wczas \u015bwiadomy wyb\u00f3r prowadzi do przyw\u00f3dztwa\u201d.<\/p>\n<\/blockquote>\n\n\n\n

    Ten kilkunastostronicowy tekst sta\u0142 si\u0119 fundamentem wsp\u00f3\u0142czesnej dyskusji o zmianie paradygmatu zarz\u0105dzania kapita\u0142em ludzkim. Dzi\u0119ki ewolucji podej\u015bcia do definicji lidera lub managera mo\u017cemy obserwowa\u0107 wp\u0142yw, jaki ma przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne nie tylko na zespo\u0142y lub organizacje, ale tak\u017ce ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n

    Warto pami\u0119ta\u0107, i\u017c poj\u0119cie filozofii przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego de facto nie jest nowym konceptem. Zanim idea przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego zosta\u0142a sformu\u0142owana przez Greenleafa, zosta\u0142a uchwycona w innych tekstach. Przyjrzyjmy si\u0119, w jaki spos\u00f3b zosta\u0142a przedstawiona w tekstach religijnych.<\/p>\n\n\n\n

    Przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne w religii<\/h2>\n\n\n\n

    Rzec mo\u017cna, i\u017c nowotestamentowe przyw\u00f3dztwo wed\u0142ug chrze\u015bcija\u0144skiej filozofii opiera si\u0119 na s\u0142u\u017cbie. Jezus wyrzek\u0142 si\u0119 swojej woli<\/a> w imi\u0119 woli Boga \u2013 swojego ojca, m\u00f3wi\u0105c tak\u017ce: \u201eA kto by chcia\u0142 by\u0107 pierwszym mi\u0119dzy wami, niech b\u0119dzie niewolnikiem waszym, na wz\u00f3r Syna<\/a> Cz\u0142owieczego, kt\u00f3ry nie przyszed\u0142, aby Mu s\u0142u\u017cono, lecz aby s\u0142u\u017cy\u0107 i da\u0107 swoje \u017cycie na okup za wielu.\u201d Przyw\u00f3dc\u0105 s\u0142u\u017cebnym by\u0142 tak\u017ce Nehemiasz<\/a>, kt\u00f3ry zajmowa\u0142 wysok\u0105 pozycj\u0119 spo\u0142eczn\u0105 i cieszy\u0142 si\u0119 wzgl\u0119dami kr\u00f3la Persji, ale zaryzykowa\u0142 utrat\u0119 tego wszystkiego, prosz\u0105c go o zgod\u0119 na odbudow\u0119 swojego ukochanego miasta \u2013 Jerozolimy, kt\u00f3rej chcia\u0142 s\u0142u\u017cy\u0107.<\/p>\n\n\n\n

    W kulturze islamskiej prorok Mahomet postrzegany jest jako przyw\u00f3dca, kt\u00f3ry inspirowa\u0142 i pomaga\u0142 swoim uczniom. Mahomet by\u0142 widziany jako zwyk\u0142y robotnik,<\/a> kt\u00f3ry pomaga innym podczas czynno\u015bci kopania rowu.<\/p>\n\n\n\n

    Wsp\u00f3\u0142cze\u015bni liderzy<\/h2>\n\n\n\n

    Bez wzgl\u0119du na wsp\u00f3\u0142czesne postrzeganie postaci i wydarze\u0144 zapisanych w Pi\u015bmie \u015awi\u0119tym lub Koranie trzeba przyzna\u0107, i\u017c pisma te mia\u0142y ogromny wp\u0142yw na kszta\u0142towanie \u015bwiadomo\u015bci przyw\u00f3dczej spo\u0142ecze\u0144stw przez wiele wiek\u00f3w. Warto jednocze\u015bnie wspomnie\u0107 o postaciach, kt\u00f3re obecnie postrzegamy zar\u00f3wno przez pryzmat charyzmy, jak i oddania si\u0119 i s\u0142u\u017cenia potrzebom innych.<\/p>\n\n\n\n

    Jednym z takich wsp\u00f3\u0142czesnych lider\u00f3w bez w\u0105tpienia jest Dr Martin Luther King \u2013 laureat pokojowej Nagrody Nobla z roku 1964. Zapisa\u0142 si\u0119 na kartach historii jako dzia\u0142acz na rzecz zniesienia segregacji i dyskryminacji rasowej. Do dzisiaj znane i cytowane s\u0105 jego s\u0142owa: \u201eMarz\u0119, i\u017c pewnego dnia ten nar\u00f3d powstanie, aby \u017cy\u0107 wedle prawdziwego znaczenia swego credo: \u00bbuwa\u017camy za prawd\u0119 oczywist\u0105, \u017ce wszyscy ludzie zostali stworzeni r\u00f3wnymi\u00ab\u201d (oryg.: \u2018I have a dream that one day this nation will rise up and live out the true meaning of its creed: \u00bbWe hold these truths to be self-evident, that all men are created equal\u00ab\u2019.<\/p>\n\n\n\n

    Pozostaj\u0105c w temacie dyskryminacji, nale\u017cy wspomnie\u0107 tak\u017ce Nelsona Mandel\u0119<\/a>, kt\u00f3ry ws\u0142awi\u0142 si\u0119 walk\u0105 z apartheidem w Republice Po\u0142udniowej Afryki. Pomimo osobistych koszt\u00f3w, jakie ponosi\u0142, pozosta\u0142 wierny przekonaniu, \u017ce RPA powinna by\u0107 demokracj\u0105 z r\u00f3wno\u015bci\u0105 dla wszystkich obywateli i mo\u017cliwo\u015bci\u0105 g\u0142osu dla wszystkich, bez wzgl\u0119du na kolor sk\u00f3ry.<\/p>\n\n\n\n

    Przyw\u00f3dztwo \u2013 zmiany w Polsce<\/h2>\n\n\n\n

    A co ze zmianami w zarz\u0105dzaniu w Polsce? Jestem g\u0142\u0119boko przekonany, i\u017c XXI wiek przyni\u00f3s\u0142 w naszym kraju rewolucj\u0119 w postrzeganiu i rozumieniu roli przyw\u00f3dcy. W wielu organizacjach odchodz\u0105 w cie\u0144 tradycyjne metody zarz\u0105dzania, w kt\u00f3rych managerowie wykorzystuj\u0105 si\u0142\u0119 i pozycj\u0119 do realizacji swoich cel\u00f3w.<\/strong> Coraz cz\u0119\u015bciej natomiast wykorzystuje si\u0119 charyzm\u0119, oddanie i przyk\u0142ad. Warto pami\u0119ta\u0107, i\u017c przyw\u00f3dztwo s\u0142u\u017cebne ma pozytywny wp\u0142yw nie tylko na zespo\u0142y, ale tak\u017ce na ca\u0142e spo\u0142ecze\u0144stwa, a nawet narody, jak przedstawi\u0142em powy\u017cej.<\/p>\n\n\n\n

    Warto, aby ka\u017cdy z nas zastanowi\u0142 si\u0119 nad tym, jakim jest liderem. I to nie tylko w kontek\u015bcie wyzwa\u0144 zawodowych. Ka\u017cdy, tak\u017ce prywatnie, mo\u017ce zastanowi\u0107 si\u0119, jak swoim post\u0119powaniem pozytywnie wp\u0142ywa\u0107 na ludzi, kt\u00f3rzy nas otaczaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n

    Podsumowanie<\/h2>\n\n\n\n

    Mam nadziej\u0119, \u017ce Scrum Masterzy, kt\u00f3rych rola implikuje bycie liderem s\u0142u\u017cebnym, b\u0119d\u0105 przyk\u0142adem dla manager\u00f3w, kierownik\u00f3w i prze\u0142o\u017conych w tym, jak sta\u0107 na czele zespo\u0142\u00f3w. Pami\u0119tajmy, i\u017c bycie s\u0142u\u017cebnym nie jest to\u017csame z byciem s\u0142u\u017calczym! Prawdziwy lider nie wykonuje \u015blepo polece\u0144 innych os\u00f3b. S\u0142u\u017cy, ale nie mo\u017ce pozwoli\u0107, aby si\u0119 nim wys\u0142ugiwano. Warto o tym pami\u0119ta\u0107, aby nie zatraci\u0107 sensu bycia prawdziwym liderem.<\/p>\n\n\n\n

    Przeczytaj tak\u017ce: Rola Scrum Mastera w procesie wytwarzania oprogramowania <\/a><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

    Poj\u0119cie przyw\u00f3dztwa s\u0142u\u017cebnego (z ang. servant leadership) staje si\u0119 coraz bardziej popularne nie tylko w dyskusji akademickiej, ale tak\u017ce w rzeczywisto\u015bci biznesowej. Zmieniaj\u0105ce si\u0119 warunki ekonomiczne, spo\u0142eczne i kulturowe wymagaj\u0105 od organizacji oraz manager\u00f3w zmiany w podej\u015bciu do ludzi. Kiedy\u015b nimi zarz\u0105dzali, dzisiaj \u2013 staj\u0105 si\u0119 za nich odpowiedzialni.<\/p>\n","protected":false},"author":48,"featured_media":31315,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"iawp_total_views":74,"footnotes":""},"categories":[1,583],"tags":[],"offering":[513],"class_list":["post-31310","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-artykuly","category-zarzadzanie-projektami","offering-application-development"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31310","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/48"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31310"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31310\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":33904,"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31310\/revisions\/33904"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/31315"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31310"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31310"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31310"},{"taxonomy":"offering","embeddable":true,"href":"https:\/\/nearshore-it.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/offering?post=31310"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}